هنجاریابی آزمون پنج عاملی NEO-FFI برای گزینش داوطلبان ورود به دانشگاه علوم انتظامی امین

Abstract

این تحقیق با هدف تدوین و هنجاریابی آزمون پنج عاملی NEO-FFIبرای گزینش داوطلبان ورود به دانشگاه علوم انتظامی امین می‌باشد که تعداد 424 نفر از دانشجویان مصوب و دانش‌آموخته دانشگاه علوم انتظامی در سال تحصیلی 1391-1390 به روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای نسبی انتخاب شدند. ابزار این پژوهش آزمون پنج عاملی NEO-FFIاست که عوامل تشکیل‌دهنده از طریق اجرای روش تحلیل عاملی اکتشافی و تأییدی استخراج شده است. ضرایب همبستگی به دست آمده برای هر یک از عوامل روان‌رنجوری (799/0)، برون‌گرایی (719/0)، وظیفه‌شناسی (829/0)، سازگاری (936/0)، گشودگی (877/0) می‌باشد. برای بررسی اعتبار همزمان آزمون پنج‌عاملی، نتایج تجزیه و تحلیل آماری نشان می‌دهد که کمترین میزان همبستگی مربوط به عامل گشودگی(71/0) و بیشترین میزان همبستگی مربوط به عامل روان‌رنجوری (936/0) است. در مجموع نتایج نشان می‌دهد که همبستگی خرده مقیاس‌ها با نمره کل مقیاس بالا و معنادار است و به همین ترتیب همبستگی درونی همه خرده‌مقیاس‌ها در سطح 001/0 معنادار هستند و بنابراین فرضیه با 99 درصد اطمینان تأیید می‌شود. از تحلیل عاملی اکتشافی جهت بررسی اعتبار سازه و بررسی ساختار عاملی پنج‌گانه و بارهای عاملی‌شان و سپس از تحلیل عاملی تأییدی برای برازش مدل پنج عاملی آزمون NEO-FFI استفاده شد. در تحلیل اکتشافی ابتدا به تعیین مناسبت و کفایت تحلیل اکتشافی از طریق ویژگی‌هایی چون حجم نمونه و اهمیت و معنادار بودن ماتریس پرداخته شد که نتیجه آن، اهمیت و معنادار بودن ماتریس بود که به وسیله آزمون کرویت بارتلت و آزمون کفایت نمونه‌برداری (KMO برابر با 788/0‌) انجام شد. براساس این تحلیل عاملی 29 عامل استخراج شد که مقدار ویژه آن‌ها بزرگتر از یک است. این 29 عامل 63 درصد از کل واریانس آزمون را تبیین می‌کند. آزمون اسکری پنج عامل بارز و مشخص را نشان داد که در واقع عوامل اصلی آزمون NEO-FFI را تشکیل می‌دهد. این پنج عامل 839/37 درصد از واریانس آزمون را تبیین می‌کند. عامل اول روان‌رنجوری با 14 سؤال 247/9 درصد واریانس کل، عامل دوم سازگاری با 11 سؤال 967/7 درصد واریانس کل، عامل سوم باوجدان بودن با 11 سؤال 007/7 درصد واریانس کل، عامل چهارم برون‌گرایی با 11 سؤال 933/6 درصد واریانس کل و عامل پنجم گشودگی با 9 سؤال 677/6 درصد واریانس کل را تبیین می‌کنند. از پنج عامل آزمون NEO-FFI، چهار عامل روان‌رنجوری (N)، سازگاری (A)، باوجدان بودن (C)، و برون‌گرایی (E) در سطح بالا و عامل گشودگی (O) در مقایسه با این چهار عامل در سطح نسبی پایین‌تری از پایایی و اعتبار قابل قبول هستند. ‌پایایی به روش همسانی درونی آلفای کرونباخ برای هر یک از عوامل پنجگانه خرده مقیاس روان‌رنجوری 86/0، برونگرائی 71/0، سازگاری 78/0، باوجدان بودن 75/0 و گشودگی 70/0 و برای کل آزمون 945/0 برآورد شده است که بر همسانی درونی گویه‌های این آزمون دلالت دارد