استعار‌ه‌ی دستوری در ترجمه: بررسی دو ترجمه از رمان «سالار مگس‌ها»، توسط حمید رفیعی و مژگان منصوری

Abstract

یکی از مفاهیم مطرح در دستور نقش‌گرای نظام‌مند هلیدی، استعاره‌ی دستوری است. هدف از ارائه‌ی این مقاله، بررسی استعاره‌ی دستوری در ترجمه است. بدین منظور رمان «سالار مگس‌ها» اثر ویلیام گلدینگ به زبان انگلیسی، و دو ترجمه‌ی فارسی آن توسط مژگان منصوری و حمید رفیعی برای نمونه انتخاب، بررسیتجزیه و تحلیل و سپس مقایسه شده اند. ابتدا تمامی استعاره‌های دستوری موجود در سه فصل اول این سه اثر، استخراج و دسته‌بندی وسپس مقایسه شده‌اند. نتایج بدست آمده حاکی ازآن است که میزان استفاده از انواع استعاره‌ی دستوری در متن اصلی رمان «سالار مگس‌ها» 67/16% کل رمان بوده، کهاین میزان نسبت به دوترجمه‌ی آن توسط منصوری بامیزان 36/20% نسبت به کل و رفیعی با 27/27% نسبت به کل، کمتر بوده است. همچنین میزان بکارگیری انواع استعاره‌ی دستوری درترجمه‌ی منصوری نسبت به ترجمه‌ی رفیعی کمتر بوده است واین بدان معناست که استعاره‌های دستوری درمتن اصلی رمان درترجمه دستخوش تغییر می‌شوند. بنابراین مقاله باارائه‌ی شواهد کافی ازقیاس متن اصلی رمان باترجمه‌ها تلاش داردتااین تغییرات رانمایان سازدومیزان اختلاف آنهارادر کاربرداین مقوله‌ی زبانی نشان دهد.