درخشش گرشاسپ در برخی دستنویسهای شاهنامه
(ندگان)پدیدآور
غفوری, رضانوع مدرک
Textمقاله علمی پژوهشی
زبان مدرک
فارسیچکیده
گرشاسپ از بزرگترین پهلوانان ایران است که پیشینۀ روایات او به دورۀ اقوام هندو ایرانی میرسد. به سرگذشت این قهرمان در اوستا و متون فارسی میانه بارها اشاره شده است و بازتاب برخی از پهلوانیهای اساطیری او را میتوان در منظومههای گرشاسپنامه و سامنامه مشاهده کرد. با وجود آوازه و اهمّیت گرشاسپ در ادب پهلوانی ایران، این قهرمان در شاهنامه حضور درخشان و نقش بهسزایی ندارد. توجّه به همین نکته سبب شد که برخی کاتبان بهتدریج روایتهایی را دربارۀ پهلوانیهای گرشاسپ به نظم درآورند و در دستنویسهای شاهنامه جای دهند. برای مثال در دستنویسی از شاهنامه بهتاریخ 841ق که در کتابخانۀ بریتانیاست و در تصحیح خالقیمطلق، با نشان اختصاری (ل3) از آن یاد میشود کاتب هرجا که توانسته ابیاتی را دربارۀ گرشاسپ به متن افزوده است تا بدین روش، حضور او را در شاهنامه برجستهتر کند.
در این مقاله به بررسی و تحلیل قطعات الحاقی این دستنویس و نیز شمار دیگری از دستنویسهای شاهنامه میپردازیم و به منابع احتمالی روایات آنها اشاره میکنیم.
کلید واژگان
گرشاسپنریمان
شاهنامه
دستنویس لندن ( ل3)
بیتهای الحاقی
شماره نشریه
66تاریخ نشر
2020-08-221399-06-01




