آسیب‌‏شناسی الجامع فی تاریخ الأدب العربی الحدیث

Abstract

بررسی احوال و زندگی ادبا، ثبت وقایع، گردآوری، شرح و نقد آثار ادبی از همان آغاز گام‏‌هایی بود درراستای تاریخ‏‌نگاری ادبی. این حرکت درطی تاریخْ حالتی تکاملی به ‏خود پذیرفت؛ چنان‏که از شکل زندگی‌‏نامه‏‌ای گذشته به شیوۀ علمی تاریخ ادبیات امروزی تحول یافته است. دراین‌‏بین، زبان عربی، که میراث‏دار ادبیاتی است مترقی، همواره بر ستیغ افتخار تکیه داده و از دیرباز تاکنون تاریخ‌‏نگارانی زبده را به‏ خود دیده است که بی‏شک بسیاری از یافته‌‏های ادبی جدید را در آثار خود جای داد‏ه‌‏ا‏ند. <em>الجامع فی تاریخ الأدب العربی الحدیث</em> از حلقه‏‌های اخیر تاریخ ادبیات‏‌نگاری عربی است که مؤلف آن، حنا الفاخوری، کوشیده با جامعیت و بهره‌‏گیری از اصول جدیدْ تاریخ قابلی عرضه کند. البته، توفیقاتی یافته؛ اما آسیب‏‌هایی نیز در آن به‌‏چشم می‏‌خورد که مجموع آسیب‏‌های موجودْ این کتاب را تاحدودی از معیارهای علمی تاریخ ادبیات‏‌نگاری دور می‏‌کند و به ساختار سنتی این فن نزدیکش می‏‌کند. برهمین‏‌اساس، نگارنده در این نوشته بر آن است با استفاده از شیوه‌‏ای تحلیلی ـ توصیفی و با نگاهی انتقادی به آسیب‏‌شناسی اثر بپردازد و بحثی را آغاز کند و به‌‏انجام رساند.