بررسی تأثیر انواع هوش سازمانی، تجاری و رقابتی بر عملکرد سازمانی (مورد مطالعه: بانک قوامین)

Abstract

هوشمندی سازمانی مفهومی جدید در ادبیات سازمان و مدیریت است و تعاریف و طبقه‌بندی‌‌های مختلفی از آن شده است. در یک تعریف هوش به سه نوع هوش سازمانی، هوش تجاری و هوش رقابتی تقسیم می‌‌شود. هوش سازمانی یعنی ظرفیت یک سازمان برای ایجاد دانش و استفاده از آن برای وفق یافتن با محیط یا بازار از لحاظ راهبردی. این هوش برای ارتقاء ظرفیت نوآوری سازمان ضروری است. هوش تجاری، مجموع‌هایی از فناوری‌ها و فرایند‌هایی است که به افراد در تمام سطوح سازمان، اجازه دسترسی و تحلیل داده و در نهایت تصمیم‌گیری‌‌‌های دقیق را می‌‌دهد. هدف آن تسهیل تصمیم‌سازی و تصمیم‌گیری بر اساس حقایق سازمانی است. هم‌چنین هوش رقابتی به‌عنوان یکی از ابزار‌های مدیریت راهبردی به تحلیل اطلاعات داخلی و محیطی سازمان و فعالیت‌‌های رقبای مستقیم و غیرمستقیم در ابعاد مختلف می‌‌پردازد. بر اساس نقش مهم این سه نوع هوش در سازمان‌ها، پژوهش حاضر به بررسی اثرات انواع هوش سازمانی، هوش تجاری و هوش رقابتی بر عملکرد سازمانی می‌‌پردازد. روش پژوهش بر اساس هدف، کاربردی و بر اساس روش، توصیفی- پیمایشی است. جامعه آماری پژوهش شامل180 نفر مدیران ستادی بانک قوامین بوده است که تعداد 120 نفر آنها به روش نمونه گیری تصادفی ساده به عنوان حجم نمونه انتخاب شده‌اند. در این پژوهش از آزمون رگرسیون برای بررسی تأثیر متغیر‌های مستقل برمتغیر وابسته استفاده شده است. نتایج نشان می‌‌دهد که بین انواع هوش سه گانه (سازمانی، تجاری و رقابتی) با عملکرد سازمانی رابطه معنادار وجود دارد و ارتقا و تقویت آنها در سازمان می‌‌تواند استعداد و ظرفیت سازمان را در راستای رسیدن به رسالت خود سرعت بخشد.