نگاشت رفتار و روش‌های فرصت‌شناسی کسب‌وکارهای کوچک و متوسط خارجی در ایران؛ مطالعه موردی فرانسه، آلمان، چین و ترکیه

Abstract

بررسی روش‌های فرصت‌شناسی و ورود به بازارهای بین­المللی ازجمله مهم‌ترین زمینه­های پژوهشی در حوزۀ بازرگانی بین­الملل محسوب می­گردد که البته در رابطه با شرکتهای خارجی فعال در ایران کمتر مورد بررسی قرار گرفته است. پرداختن به این موضوع به ویژه در شرایط بعد از توافقنامۀ برجام از اهمیت بیشتری برخوردار می‌شود. این مقاله درصدد است تا یک مطالعۀ موردی تطبیقی میان روش‌های فرصت­شناسی شرکت‌های کوچک و متوسط از چهار کشور برگزیده در ایران را به انجام برساند. به این منظور بعد از مرور مختصری روی ادبیات موضوع، شش سؤال کلیدی تحقیق تبیین شده و با یک رویکرد کیفی 44 مصاحبۀ نیمه ساختاریافته با مدیران و نمایندگان شرکت‌ها از کشورهای برگزیده انجام شده است. سپس داده‌های گردآوری شده با استفاده است روش تحلیل تم آنالیز شده و تم­های اصلی در مصاحبه­ها استخراج و در ادامه با ترسیم پروفایل فرصت‌شناسی شرکتها به تفکیک هر کشور امکان مقابله و مقایسه میان الگوهای رفتاری شرکتها به تفکیک هر کشور و مؤلفه های آن فرآهم شده است. بر اساس نتایج تحقیق اغلب شرکت‌های مورد مطالعه فرایند فرصت­شناسی خود را با شرکت در نمایشگاه­ها و/یا اعزام هیأت­ به ایران آغاز کرده­اند لیکن برحسب 6 مؤلفه از جمله شرایط صنعتی شرکت و کشور میهمان، میزان قرابت فرهنگی و وضعیت شبکه­سازی مسیرهای متفاوتی را ادامه داده­اند. تحقیق پیش رو می‌تواند جهت تحلیل و آسیب­شناسی ابتکارات توسعۀ تجارت میان ایران و سایر کشورهای هدف تجاری مورد استفاده قرار گیرد.