تأثیر توجه، بازیابی و تولید در یادگیری و به یادسپاری واژگان زبان انگلیسی در میان دانش‌آموزان دبیرستان

Abstract

پژوهش حاضر با هدف بررسی فرآیندهای روان­شناختی توجه، بازیابی و تولید و مقایسه اثربخشی آن­ها در فرآیند یادگیری و حفظ واژگان در دانش آموزان انجام شد. روش پژوهش، آزمایشی از نوع طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل بود. 90 دانش آموز سطح متوسط به طور تصادفی در سه گروه به نام‌های توجه از طریق تقویت درونداد زبانی (30 نفر)، تقویت درونداد زبانی به علاوه مرور مبتنی بر درونداد زبانی (30 نفر) و تقویت درونداد زبانی به علاوه مرور مبتنی بر برونداد زبانی (30 نفر) قرار گرفتند. کلمات هدف در متن­های کتاب تمرکز بر واژگان 2: تسلط بر لیست کلمات آکادمیک (اشمیت، اشمیت و من، 2011) گنجانده شده بودند. دانش واژگان گروه­های آزمایش از طریق تست پیش آزمون با استفاده از مقیاس دانش واژگان (VKS) مورد سنجش قرار گرفت. یک هفته پس از آخرین جلسه یادگیری، پس آزمون فوری و پس از دو هفته، پس آزمون تأخیری اجرا شد. داده­های به­دست آمده با استفاده از روش های آماری تحلیل واریانس فریدمن، آزمون­های رتبه‌ای علامت­دار ویلکاکسون و آزمون­های کروسکال-والیس مورد تحلیل قرار گرفتند. نتایج نشان داد که توجه از طریق تقویت درونداد زبانی هیچ تأثیر معناداری در یادگیری و حفظ واژگان ندارد. همچنین مشخص شد که هر دو نوع مرور مبتنی بر درونداد و برونداد زبانی تأثیر مثبت در یادگیری واژگان و حفظ آن­ها دارد؛ ولی تأثیر آن­ها تفاوت معناداری با همدیگر نداشت.