اثر مقدار و زمان مصرف ورمی‌کمپوست بر عملکرد و اجزای عملکرد برنج (Oryza sativa L.) رقم طارم هاشمی

Abstract

به‌‌منظور بررسی اثر مقدار و تقسیط ورمی‌کمپوست بر عملکرد و اجزای عملکرد برنج رقم طارم هاشمی، آزمایشی به صورت کرت‌های خرد شده در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در سال زراعی 94-1393 در مزرعه‌ای‌ واقع در شهرستان آمل اجرا گردید. مقدار ورمی‌کمپوست در چهار سطح (0، 5، 10 و 15 تن در هکتار) به عنوان عامل اصلی و زمان تقسیط ورمی‌کمپوست در پنج سطح (T1: 100 درصد کود پایه، T2: 50 درصد کود پایه + 50 درصد مرحله پنجه‌زنی، T3: 50 درصد کود پایه + 50 درصد مرحله خوشه‌دهی، T4: 50 درصد پنجه‌زنی + 50 درصد خوشه‌دهی و T5: 33/33 درصد کود پایه + 33/33 درصد پنجه‌زنی + 33/33 درصد خوشه‌دهی) به عنوان عامل فرعی در نظر گرفته شدند. نتایج نشان داد که کاربرد مقادیر بیشتر ورمی‌کمپوست سبب بهبود صفات زراعی و عملکرد دانه گردید، به گونه‌ای که با مصرف 10 و 15 تن در هکتار ورمی‌کمپوست، عملکرد دانه به‌ترتیب حدود 22/4 و 24 درصد در مقایسه با شاهد افزایش یافت. حداکثر عملکرد دانه با میانگین 3863 کیلوگرم در هکتار با اعمال تقسیط T5 به‌دست آمد و با کاربرد تیمار T1، عملکرد دانه به میزان 16/4 درصد کاهش یافت. با توجه به نتایج این تحقیق می‌توان تیمار مصرف 10 تن در هکتار ورمی‌کمپوست را به جهت کاهش هزینه کود مصرفی نسبت به مصرف 15 تن در هکتار، به عنوان بهترین میزان کود ورمی‌کمپوست و همچنین تیمار تقسیط در سه مرحله پایه، پنجه‌زنی و خوشه‌دهی را به عنوان بهترین تیمار جهت بهبود عملکرد دانه برنج در نظر گرفت.