تحلیلی بر توسعه فناوری پهپاد در ایران با تاکید بر رویکرد مدیریت راهبردی جاویژه

Abstract

لازمه سیاست‌گذاری درست در هر فرایند گذار فناورانه‌ای، تحلیل وضعیت کنونی آن با تمرکز بر نقاط ضعف و قوت و زمینه‌های شکست آن است. مقاله پیش رو در پی تحلیل پویایی فرایندهای گذار فناوری پهپاد در ایران، به‌عنوان یکی از اولویتهای دفاعی کشور، است. لذا نخست با اتکا به مبانی نظری پژوهش، پرسش‌نامه‌ای برای ارزیابی سه فرایند توسعه جاویژه‌های فناوری شامل تبیین انتظارات و چشم‌انداز، شبکه‌سازی و یادگیری و 13 مولفه زیرمجموعه آنها، طراحی شد. در ادامه با ابزار پیمایش، وضعیت کنونی فرایندهای یادشده در توسعه جاویژه فناوری پهپاد در ایران ارزیابی و نقاط ضعف و قوت مولفه‌های زیرمجموعه آنها تعیین گردید و مشخص شد که هر سه فرایند در سطح رو به ضعیف قرار دارند. البته وضعیت فرایند «تبیین انتظارات و چشم‌انداز» تا حدی بهتر است. همچنین مولفه‌های «توجه به جنبه‌های غیرفنی»، «تعاملات و مشارکت بازیگران در قالب شبکه» و «فضای یادگیری و سطح رقابت» ضعیف‌ترین مولفه‌ها و «سطح نوآورانه و بلندپروازانه بودن انتظارات و چشم‌انداز»، «سطح قدرت لابی بازیگران و تشکیل ائتلافهای حامی» و «کیفیت و کمیت یادگیری»، قو‌ی‌ترین مولفه‌های فرایندی شناخته شدند. سپس با برگزاری پنلی از خبرگان، تحلیل کیفی درباره وضعیت فرایندهای یادشده و تعامل آنها با یکدیگر صورت گرفت. در پایان مشخص شد که این رویکرد کاربردپذیری خوبی برای تحلیل توسعه فناوریهای نوظهور دفاعی دارد.