پارادایم های حاکم بر پیشگیری وضعی از جرم

Abstract

پیشگیری وضعی از جرم شامل 25 نوع تکنیک پیشگیرانه است که با تغییر در وضعیت های پیش جنایی مانع از وقوع جرم می شود. می توان بیان داشت این تکنیک ها، که همگام با تحولات در حوزه ی بزهکاری و نظریات جرم شناختی کامل شده اند، بر مبنای پارادایم های مشخصی بنا گردیده اند. این مقاله به دنبال پاسخگویی به این پرسش اساسی است که، چه پارادایم هایی بر پیشگیری وضعی از جرم حاکم است؟ برای پاسخگویی به این پرسش، مطالب این مقاله در سه بخش ارائه شده است. مطالب هر بخش بیانگر یکی از پارادایم های موضوع مورد بررسی است. برای تبیین و تحلیل این پارادایم ها، از سویی به نظریات جرم شناختی اتکا شده و از سوی دیگر، از تکنیک های پیشگیری وضعی از جرم، که از سوی جرم شناسان نظریه پردازی شده، استفاده شده است. نتیجه ی تحقیق حاکی از آن است که سه پارادایم بر پیشگیری وضعی از جرم حاکم است. پارادایم نخست مبتنی بر تئوری بازدارندگی وضعی است و تلاش می نماید که از رهگذر ایجاد موانع فیزیکی، نصب تجهیزات کنترلی و در دسترس قرار دادن مکانیسم های بازدارندگی در وضعیت های پیش جنایی، از وقوع جرم پیشگیری نماید. در پارادایم دوم، بر حذف عوامل وضعی توجیه کننده و ابهام آور، که امکان توجیه رفتارهای جنایی توسط بزهکاران بالقوه را تقویت می نمایند، تاکید می شود. در پارادایم سوم نیز، که در این تحقیق از آن تحت عنوان پارادایم محرک زدایی از وضعیت های پیش جنایی یاد شده است، تلاش می شود که عوامل وضعی محرک پدیده جنایی، از بسترهای وضعی پیش جنایی حذف شوند.