تحلیل جامعه‌شناختی رابطه بین مؤلفه‌های سرمایه اجتماعی با پیشگیری از جرم (مورد مطالعه: استان اردبیل)

Abstract

زمینه و هدف: هدف اصلی پژوهش حاضر، تحلیل جامعه‌شناختی رابطه بین مؤلفه‌های سرمایه اجتماعی با پیشگیری از جرم در استان اردبیل است. روش: روش حاضر از نوع توصیفی- پیمایشی، ابزار جمع‌آوری اطلاعات مبتنی بر پرسش‌نامه در قالب طیف لیکرت بوده و پایایی آن از طریق آلفای کرونباخ، بالای 7/0 تأیید شد. جامعه آماری پژوهش کلیه افراد 20 سال به بالای ساکن استان اردبیل برابر با 1240000 نفر بوده و از این تعداد 382 نفر از طریق فرمول کوکران به‌عنوان حجم نمونه و براساس نمونه‌گیری خوشه‌ای از سه شهر اردبیل، پارس‌آباد و مشکین‌شهر به‌صورت تصادفی انتخاب شدند. یافته‌ها: از بین مؤلفه‌های سرمایه اجتماعی بجز متغیر میزان دین‌داری، بین متغیرهای انسجام اجتماعی (348/0)، اعتماد اجتماعی (546/0)، مشارکت اجتماعی (628/0)، آگاهی اجتماعی (231/0)، جامعه‌پذیری (551/0)، نظارت مدنی (408/0) و حمایت اجتماعی (385/0) با پیشگیری از جرم رابطه معنی‌دار وجود دارد. مدل رگرسیونی حاکی از این است که ضریب همبستگی چندگانه برابر با (278/0) و ضریب تعیین خالص برابر با (195/0) است. بر این اساس می‌توان گفت که مجموع متغیرهای معنادار در مدل توانسته‌اند 19/0 درصد از تغییرات متغیر وابسته را پیش‌بینی کنند. نتایج: سرمایه اجتماعی، سازوکاری قوی و کم‌هزینه برای کاهش جرم تلقی می‌شود و نقش مهمی در پیشگیری از جرم دارد. با توجه به یافته‌های پژوهش می‌توان گفت جوامعی که سطح بالایی از سرمایه اجتماعی دارند، به دلیل، وجود حمایت اجتماعی، اعتماد مبتنی بر عاطفه، نظارت در فرایند جامعه‌پذیری و هنجارپذیری و همدلی اجتماعی، میزان گرایش به جرم بسیار پایین است. به‌طوری‌که با بهبود سرمایه اجتماعی، اعتمادزایی و مشارکت‌گرایی در جامعه ازیک‌طرف و توجه به جامعه‌پذیری افراد، تقویت نظارت رسمی - غیررسمی و حمایت اجتماعی از اعضای جامعه می‌توان به بهتر شدن فرایند پیشگیری از جرم کمک کرد.