سیر جنگ‌ و تحول‌ تسلیحاتی‌ در قرون‌ نخستین‌ اسلامی‌

Abstract

در کنار سیر تاریخی‌ پیچیده‌تر شدن‌ جنگ‌ و منازعه‌، ابزار و تسلیحات‌ جنگ‌ نیز از منطق‌ تحول‌ و پیشرفت‌ فناورانه‌ زمانة‌ خود تبعیت‌ نموده‌اند. ما در این‌ نوشتار، برآنیم‌ تاسیرجنگ‌ و توسعه‌ و تحول‌ آن‌ را در میان‌ مسلمانان‌ از بستر جنگهای‌ ساده‌ به‌ جنگهای‌ پیچیده‌ و توسعه‌ یافته‌ ،از صحرا به‌ جنگهای‌ شهری‌ ومحاصره‌ای‌ وسپس‌ جنگهای‌ دریایی‌، بررسی‌ و تأثیر آن‌ را در تکامل‌ ابزار و تسلیحات‌ دنبال‌ کنیم‌ .این‌ سیرتکاملی‌ را در چند سده‌، از جمله‌ عصر پیامبر(ص‌) (جنگهای‌ صحرایی‌ و ابتدایی‌)، عصرخلفای‌ راشدین‌ (عصر جنگهای‌ محاصره‌ای‌ و توسعه‌یافته‌) و دورانهای‌ اموی‌ و عباسی‌ (عصر جنگهای‌ دریایی‌ و پیچیده‌) پی‌می‌گیریم‌ و نشان‌ می‌دهیم‌ که‌ دراین‌ سه‌ دوره‌، جنگها با تغییر و تحول‌ در نوع‌ تسلیحات‌، تخصصی‌ و پیچیده‌تر شده‌است‌.