تحلیل‌های سیاستی آثار حذف یارانه برق بر شاخص قیمت تولید‌کننده خدمات بهداشتی بخش خصوصی و دولتی با رویکرد تحلیل مسیر ساختاری

Abstract

بررسی مصرف انرژی در بخش خدمات بهداشتی، نشان می‌دهد همراه با ورود تکنولوژی و دستگاه‌های پیچیده در شاخه مهندسی پزشکی به این بخش، مصرف انرژی بویژه برق افزایش می‌یابد. از این رو، یکی از مهم‌ترین بخش‌های خدماتی در اقتصاد ایران که در معرض اثرپذیری از افزایش قیمت این حامل انرژی قرار دارد، بخش خدمات بهداشتی است. با توجه به اهمیت حوزه سلامت در جامعه، بررسی آثار و تبعات حذف یارانه برق بر شاخص هزینه تولید­کننده در بخش خدمات بهداشتی ضروری می باشد. بنا­بر­این مطالعه حاضر، با استفاده از پایه‌های آماری ماتریس حسابداری اجتماعی انرژی سال 1385، تأثیر همه­جانبه افزایش قیمت برق بر شاخص قیمت تولید­کننده خدمات بهداشتی در مقایسه با سایر بخش‌های اقتصادی کشور را نشان می‌دهد. علاوه بر این رویکرد تحلیل مسیر ساختاری الگوی هزینه‌ای ماتریس حسابداری اجتماعی، مسیر­های تأثیر­گذاری یک واحد کاهش یارانه بر پنج زیر­بخش خدمات بهداشتی را مشخص می‌کند. براساس نتایج حاصل‌شده، این اثر­گذاری در بخش خدمات بهداشتی دولتی بیش از خصوصی بوده است؛ به این صورت که با حذف ده هزار ریال یارانه برق، تولید­کننده خدمات بهداشتی دولتی برای حفظ سبد تولیدی خود، باید به طور متوسط 123 ریال بیشتر هزینه کند. رقم مذکور برای بخش خدمات بهداشتی خصوصی 138 ریال است.