افزایش بهره‌وری آب آبیاری ارقام برنج در اصفهان

Abstract

به‌ منظور بهبود بهره‌وری آب آبیاری در تولید دانه ارقام برنج، پژوهشی طی دو سال زراعی 81-1380 و 82-1381 به‌ صورت‌ طرح‌ آماری‌ کرت‌های‌ خردشده‌ در قالب ‌بلوک‌های‌ کامل‌ تصادفی‌ و در سه‌ تکرار در ایستگاه‌ تحقیقات‌ شهید فزوه‌ اصفهان‌ اجرا شد. سه‌ تیمار میزان‌ آب‌ آبیاری (کرت‌ اصلی) شامل‌: غرقاب‌ دائم‌ با ارتفاع‌ 5/3 سانتی‌‌متر در تمام‌ دورة‌ فصل‌ رشد (I₁)، غرقاب‌ دائم‌ با ارتفاع‌ 2/2 سانتی‌‌متر در تمام‌ دورة‌ فصل‌ رشد (I₂)و تیمار غرقاب متناوب 5/1-0 سانتی‌متر (I₃)با هشت‌ رقم‌ و لاین برنج (کرت فرعی) شامل: گرده‌ محلی‌، زاینده‌رود، سازندگی‌، حسنی‌ شمال‌، 97-67، 113-67، <br /> 47-67 و 72-67 مد نظر قرار گرفتند. در دورة‌ رشد و در پایان‌ فصل‌ رشد، عملکرد دانه و شاخص‌های بهره‌وری آب برای تیمارهای آبیاری و ارقام مختلف برنج ‌برآورد شد. حداکثر میزان بهره‌وری آب مصرفی مربوط به رقم زاینده‌‌رود تحت تیمار I₃ و به میزان 1/9 کیلوگرم‌ به ازای هر میلی‌متر آب است که نسبت به تیمار آبیاری I₁ افزایشی برابر 82 درصد نشان می‌دهد، یعنی با 4/33 درصد کاهش آب مصرفی از طریق اصلاح مدیریت مصرف آب تنها 1/11 درصد افت عملکرد در واحد سطح اتفاق می‌افتد. همین رقم تحت تیمارهای دیگر آبیاری نیز نسبت به بقیه ارقام برتری دارد. بعد از این‌ رقم‌، لاین 113-67،سازندگی‌ و رقم محلی گرده بیشترین‌ مقدار بهره‌وری آب مصرفی را دارا هستند. با توجه به نتایج این پژوهش اعمال آبیاری غرقاب متناوب قابل توصیه است.