انتخاب شاخص های راهبردی و ارزیابی عملکرد مالی شرکت ها با استفاده از روش تحلیلی سلسله مراتبی فازی و تاپسیس (مطالعه موردی: صنایع شیمیایی در بورس اوراق بهادار تهران)

Abstract

در سال های اخیر به‌دنبال رقابتی شدن اقتصاد جهانی و افزایش آگاهی عمومی از مسائل مالی و سرمایه‌گذاری، بازار سرمایه نگاه‌ها را بیش از پیش به خود معطوف کرده است و اغلب شرکت‌ها به‌منظور جلب توجه سرمایه‌گذاران اقدام به تولید کالا و خدمات دارای کیفیت بالا و بهای تمام‌شده پایین می کنند. در این بین تعدادی از شرکت‌ها نیز سعی می‌کنند با ارائه اطلاعات غیرواقعی و گمراه‌کننده تصویر مطلوبی از وضعیت شرکت نشان داده و خود را در سطح رقابت برای جذب سرمایه‌گذاران حفظ کنند. از این‌رو ارزیابی عملکرد شرکت‌ها با شاخص‌های مناسب و گوناگون و همچنین رتبه‌بندی آنها با در‌ نظر گرفتن این شاخص‌ها از اهمیت ویژه ای برخوردار است و برای سرمایه‌گذاران مطلوبیت دارد.<br /> هدف از انجام پژوهش، نگاه متوازن به معیارهای حسابداری(نسبت های مالی) و معیارهای مبتنی بر ارزش آفرینی برای ارزیابی و سنجش عملکرد مالی شرکت ها است تا با استفاده از آن ، قضاوت بهتری از توانمندی اقتصادی شرکت های بورس اوراق بهادار انجام گیرد. برای این منظور، از نظرات خبرگان مالی و اقتصادی با استفاده از پرسشنامه و انجام مقایسات زوجی بهره گرفته شده است. در ادامه از روش تحلیل سلسله مراتبی فازیFAHP ، وزن هر معیار تعیین و در پایان با استفاده از روشTOPSIS رتبه بندی شرکت های صنعت شیمیایی پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران انجام شده است.<br /> نتایج ارزیابی نشان می‌دهد که شرکت های : پتروشیمی فناوران، پتروشیمی شازند، پتروشیمی‌ آبادان‌، معدنی‌ املاح‌ و پتروشیمی ‌فارابی، به ‌ترتیب در رتبه ‌های اول تا پنجم شرکت‌های برتر صنعت شمیایی در دوره 5 ساله 1389 تا 1393 قرار می‌گیرند.