بررسی تنوع ژنتیکی جمعیت های زنبور عسل(Apis mellifera L.) شهرستان جیرفت با استفاده از نشانگرهای ریزماهواره

Abstract

عطااله رحیمی¹^*، مهدیه اسدی² و روح الله عبدالشاهی³ <br /> <br />1- دانشجوی دکتری حشره ­شناسی کشاورزی، گروه گیاهپزشکی، دانشکده­ی کشاورزی، دانشگاه رازی، کرمانشاه <br />2- استادیار گروه گیاهپزشکی، دانشکده­ی کشاورزی، دانشگاه شهیدباهنر، کرمان <br />3- استادیار گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده­ی کشاورزی، دانشگاه شهیدباهنر، کرمان <br />* مسئول مکاتبات، پست الکترونیکی: Rahimi.ata.1@gmail.com <br /> <br /> <br />چکیده: <br />جهت بررسی تنوع ژنتیکی جمعیت­های زنبورعسل، 50 زنبورکارگر از دو زنبورستان در مناطق مختلف شهرستان جیرفت با استفاده از نشانگرهای ریزماهواره مورد ارزیابی قرار گرفت.DNA ژنومی استخراج شده از 50 زنبورکارگر، با استفاده از 5 جفت آغازگر ریزماهواره، تحت واکنش زنجیره­ای پلیمراز قرار گرفت و محصولات این واکنش­ها روی ژل پلی­آکریلامید غیر واسرشته­ساز، الکتروفورز شدند. در مجموع، 21 آلل چندشکل مشاهده گردید. میانگین اطلاعات چندشکلی (PIC) زنبورهای عسل این شهرستان، 57/28% محاسبه شد. نشانگر A7 بیشترین (31%) و نشانگرهای A28 ،A43 کمترین(12%) مقدار PIC را در جمعیت­­های این شهرستان نشان دادند. بیشترین و کمترین تعداد آلل به ترتیب در جایگاه­های­ژنی A7 و A28، A43 مشاهده شد. تمامی جایگاه­ها انحراف معنی­داری از تعادل هاردی واینبرگ نشان دادند. میانگین تنوع ژنی نی() و شاخص اطلاعاتی شانون نیز به ترتیب (2942/0) و (4601/0) محاسبه گردید. بیشترین تعداد آلل مشاهده شده در بین 5 جایگاه متعلق به جایگاه­ژنی A7 (6 آلل) و کمترین آن متعلق به جایگاه­های­ژنی A28 و A43 (3 آلل) بود. دامنه هتروزیگوسیتی برای این جایگاه­ها در جمعیت­های زنبورعسل دو زنبورستان تحت مطالعه بین(489/0) در جایگاه­های A28 تا (740/0) در جایگاه­ژنی A7­ متغییر بود. همچنین روابط ژنتیکی بین نمونه­ها با استفاده از ماتریس تشابه محاسبه و دندروگرام حاصل با استفاده از روش <em>UPGMA</em> ترسیم گردید. نتایج این تحقیق نشان داد که با وجود عدم شباهت بین دو زنبورستان از نظر جغرافیایی، تنوع پایینی بین افراد وجود داشت. تشابه ژنتیکی بین جمعیت­های زنبورعسل دو زنبورستان مورد مطالعه در این تحقیق، می تواند ناشی از مهاجرت، داشتن قشلاق - ییلاق مشترک و تلاقی زنبورها از نقاط مختلف این شهرستان را با هم دانست.