بررسی تأثیر سرمایه اجتماعی بر تسهیم دانش در میان اعضای هیأت‌ علمی (نمونه پژوهش: دانشگاه علامه طباطبائی تهران)

Abstract

تسهیم دانش بین کارکنان، مؤلفه‌ای کلیدی برای دستیابی به مزیت رقابتی پایدار در اقتصاد پویای کنونی و بویژه در سازمان های با فناوری پیشرفته می‌باشد. تسهیم دانش اثربخش میان کارکنان می‌تواند به ­طور قابل ملاحظه‌ای بر زمان، هزینه و کیفیت فعالیت‌های تحقیق ‌و توسعه در چنین سازمان هایی تأثیر بگذارد. هدف این پژوهش بررسی رابطه سرمایه اجتماعی با تسهیم دانش بین اعضای هیأت علمی دانشگاه علامه طباطبائی است. جامعه آماری این پژوهش اعضای هیأت علمی دانشگاه علامه طباطبائی بودند که تعداد آنها 538 نفر است. روش نمونه ­گیری تصادفی ساده بود و حجم نمونه با استفاده از فرمول کوکران 228 نفر درنظر گرفته شد و از این تعداد پرسشنامه پخش شده 160 پرسشنامه قابل استناد بازگردانده شد. پژوهش در زمره پژوهش های توصیفی همبستگی قرار دارد. برای گردآوری داده ­ها از پرسشنامه سرمایه اجتماعی ناهاپیت و گوشال و پرسشنامه تسهیم دانش وان دن هوف و وان وینن استفاده شد. روایی پرسشنامه‌ها از طریق اعتبار محتوایی مورد تأیید قرار گرفت؛ هم­چنین پایایی پرسشنامه­ ها با بهره­ گیری از ضریب آلفای کرونباخ به ­ترتیب برابر 877/0 و 813/0 محاسبه گردید. برای آزمون فرضیه ­ها از روش آماری معادلات ساختاری با نرم­افزار Amos استفاده شد و نتایج تجزیه و تحلیل یافته‌ها نشان داد که متغیر بعد ساختاری، بعد رابطه‌ای و بعد شناختی بر متغیر اهدای دانش اعضای هیأت علمی تأثیر مثبت دارد؛ هم­چنین بعد ساختاری، بعد رابطه‌ای و بعد شناختی نیز بر متغیر گردآوری دانش اعضای هیأت علمی تأثیر مثبت و معناداری دارد. از این ­رو باتوجه به اهمیت تسهیم دانش در محیط ­های آموزشی بویژه در دانشگاه­ ها شایسته است که مدیران دانشگاهی بستر لازم را برای ایجاد و افزایش سرمایه اجتماعی فراهم کنند که از عوامل مهم میزان تسهیم دانش است.