طراحی و سنجش مدل مدیریت آنتروپی رفتاری در سازمان

Abstract

درهر سیستم عواملی وجود داردکه ممکن است درخلاف جهت نظم سیستم عمل کرده و موجب ایجاد بی‌نظمی، اختلال در رفتارفرد، ازبین رفتن تعادل وثبات سیستم ویا آنتروپی شده و باعث کاهش چشمگیری درعملکردکارکنان و سازمان خواهد داشت. تبیین آنتروپی رفتاری و شناسایی ابعاد، شاخصها و نحوه ارتباط بین آنها و نهایتاً ارائه مدل آنتروپی رفتاری می‌باشد. پژوهش حاضر از روش ترکیبی (کیفی و کمی) استفاده می‌کند که در بخش کیفی آن از روش اکتشافی و تکنیک دلفی بهره گرفته شده است. مطالعه حاضر پژوهشی توصیفی از نوع پیمایشی است که حجم نمونه بخش کیفی آن 20 نفر که به روش گلوله برفی انتخاب شده و حجم نمونه بخش کمی 470 نفر بوده و پرسشنامه‌ به روش طبقه‌ای تصادفی توزیع گردید. برای سنجش پایایی پرسشنامه از نرم افزار SPSS و برای آزمون فرضیه‌های پژوهش از معادلات ساختاری و نرم افزار‌های ایموس و لیزرل استفاده شده است. دربخش کیفی، بامصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته ازخبرگان و تکمیل پرسشنامه، 81 مولفه شناسایی گردیدکه با توجه به ضریب کندال(811/0) و بعداز چهاردورتنظیم پرسشنامه، تعداد15مولفه باقی ماندکه بابهره‌گیری ازمدل‌ سه‌شاخگی ابعادآنتروپی رفتاری درسه دسته عوامل فردی، سازمانی ‌ومحیطی طبقه‌بندی‌‌گردید. در بخش‌کمی: تاثیر سازه های مستقل عوامل‌محیطی و سازمانی برسازه میانجی عوامل فردی به ترتیب با ضریب 788/و 715/0 و تاثیر سازه‌های محیطی و سازمانی بر سازه وابسته آنتروپی رفتاری از مقدار بحرانی96/1و 58/2 بزرگتر بوده و از مدل به صورت مستقیم و معنی‌داری حمایت کرده است. یافته‌ها حاکی از آن است که عوامل سازمانی و محیطی بر عوامل فردی تاثیرگذاربوده وعوامل‌فردی تاثیرسریعتر و طولانی‌تری درایجاد وماندگاری آنتروپی رفتاری دارد. همچنین پیامدهای آنتروپی رفتاری به تفکیک هریک ازابعادبه صورت خلاصه شامل بی‌نظمی‌رفتار، سردرگمی‌، فضای بی‌ثباتی‌‌، ایجاد رفتارهای نابهنجارکاری، کاهش بهره وری فرد و سازمان می‌باشد.