مفهوم سازی وکشف مولفه‌های تعصب گرایی در سازمان با رویکرد داده بنیاد

Abstract

مفهوم" تعصب‌گرایی در سازمان" از جمله مفاهیمی است که کمتر در ادبیات مدیریت مورد توجه قرار گرفته است. تعصب‌گرایی در سازمان، حالتی در افراد سازمان است که به دور از معیارهای معمول، وظایف مقرر و عادی محوله و با بیش از توان معمول، در جهت دستیبابی به اهداف سازمانی، فعالیت نمایند. تعصب‌گرایی در سازمان به عنوان یک نگرش می‌تواند در به حداکثر رساندن بهره‌وری سازمانی نقش مهمی را داشته باشد. پژوهش‌های صورت گرفته با این مفهوم اغلب با دیدگاه منفی انجام شده‌اند. از دیدگاه مثبت، تعصب‌گرایی در سازمان می‌تواند نشانگر تعهد و تعلق بالای اعضاء به سازمان، گروه کاری، شغل و سازمان باشد. دراین پژوهش، با بررسی نظرات صاحب نظران و مدیران صنایع، در جهت شناخت علل شکل‌گیری تعصب‌گرایی در سازمان از دیدگاه مثبت پرداخته شده است. در این راستا، از روش‌شناسی نظریه­ی داده بنیاد با رویکرد ظاهرشونده، استفاده شده است. جامعه مورد مطالعه در این پژوهش را کارکنان شاغل در صنایع استان خراسان رضوی، تشکیل داد و با اتکا به اصل نمونه‌گیری نظری در نظریه­ی داده بنیاد، با انجام هفده مصاحبه، اشباع نظری، حاصل شد. در این پژوهش پس از تجزیه و تحلیل‌های صورت گرفته در طی فرآیند کدگذاری و مقایسة مستمر، 46 کد یا داده اولیه و 5 مفهوم نمودار شد. حاصل کدها، مفاهیم و مقوله‌های به دست آمده، به ظهور مدل نهایی پژوهش، تحت عنوان علل تعصب‌گرایی در سازمان منجر شد.