شهروند کشور شعر (نقد و بررسی شعر شاه‌بیگیم)

Abstract

هم‌زمان با استقلال تاجیکستان، شعر تاجیک وارد مرحلۀ نویی شده است و بدین ترتیب، نسل جدیدی وارد میدان ادبیات شده‌اند که شیوة گفتار، سبک بیان، طرز تصویر، وسعت معنی­آفرینی و برداشت‌های شاعرانۀ آن‌ها، با نسل کمی بزرگسال‌تر از خودشان، تفاوت‌های چشمگیر دارد. هم‌اکنون که در اوایل سدة ۲۱ میلادی به‌سر می‌بریم، نه‌تنها وضع شعر جهان، بلکه شعر پارسی تاجیکی نیز دیگر شده است. یکی از شاعرانی که از این وضعیت نو و متفاوت اثر پذیرفته، شاه‌بیگیم است. شعرهای شاه‌‌بیگیم صمیمی سروده شده‌اند و صاحب احساس اجتماعی‌اند. شاه‌بیگیم که در نوشته‌هایش، غالباً از سبک نگارش استاد شیرعلی لایق، بازار صابر و فرزانه تقلید می‌کند، موضوع اشعارش را عموماً به توصیف وطن، عشق، دوست داشتن محبوب، محبت به یار، خوشی‌های روزگار جوانی، و درد هجران اختصاص داده است. اشعار او بیشتر در قالب غزل، دوبیتی و سپید سروده شده‌اند. طبعِ شاه‌بیگیم مادرزاد، سخنش روان و سبکِ بیانش ساده است و احساس، درک و بینش شاعرانه دارد. در نوشته‌های او، بازیافت‌های زیبای شاعرانه دیده می‌شوند. در کنار بازیافت‌ها، در شعر هر شاعری که به‌تازگی وارد صحنة ادبیات می‌شود، عادتاً نقص و کمبودهای لفظی، معنایی و وزنی نیز دیده می‌شود که نوشته‌های شاه‌بیگیم نیز از این امر مستثنا نیستند.