شناسایی الزامات و موانع استقرار بودجه‌ریزی عملیاتی مبتنی بر عملکرد مدرسه بر اساس الگوی سه عاملی شه در مسیر دستیابی به مدل مطلوب بودجه‌ریزی در خرده سیستم‌های آموزش و پرورش

Abstract

این پژوهش به وضعیت عوامل مرتبط با اجرای بودجه‌ریزی عملیاتی مبتنی بر عملکرد مدرسه با مدیریت مدرسه محوری در دبیرستان‌های نمونه شهر تهران بر اساس الگوی شه مشتمل بر سه عامل توانمندی، مشروعیت و مقبولیت می‌پردازد. پژوهش حاضر از لحاظ هدف کاربردی و روش گردآوری داده‌ها توصیفی - تحلیلی است. جامعه آماری پژوهش شامل کل مدارس هدف یعنی 40 مدیر و 200 نفر از معلمان دبیرستان‌های نمونه دوره دوم شهر تهران می‌باشد. به منظور گردآوری داده‌ها از پرسش‌نامه پژوهش‌گر بر مبنای الگوی شه استفاده شد به طوری که علاوه بر سه بعد توانایی، اختیار و پذیرش، صرفه اقتصادی نیز به عنوان عامل مؤثر اضافه گردید. روایی پرسش‌نامه با استفاده از نظر متخصصان و کارشناسان امر بودجه و پایایی آن به وسیله آلفای کرونباخ 88 درصد تأیید شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها با بکارگیری آزمون‌های آماری t تک نمونه‌ای و آزمون فریدمن و با استفاده از نرم‌افزارSPSS نسخه 20 انجام شد. نتایج پژوهش نشان داد که از نظر گروه‌های مخاطب علی‌رغم پذیرش مناسب و لزوم صرفه اقتصادیِ اجرای بودجه‌ریزی مدرسه محور، سایر شرایط از جمله توانمندی ارزیابی عملکرد، انسانی و فنی، همچنین مشروعیت رویه‌ای و مقبولیت جزء موانع محسوب می‌گردند. بر این اساس در وضع موجود بستر مناسب برای اجرای بودجه‌ریزی مبتنی بر مدرسه وجود ندارد و با توجه به برنامه کلان آموزش و پرورش در اجرای مدیریت مدرسه محور، تلاش برای بهبود آن در مدارس ضرورت دارد.