بررسی رابطه بین مقاومت به علفکش و تحمل به یخزدگی در بیوتیپ های علف هرز یولاف وحشی ). )Avena ludoviciana

Abstract

به منظور ارزیابی واکنش هفت بیوتیپ یولاف وحشی مقاوم و دو توده حساس به علف کش های بازدارنده استیل کو آنزیم آ کربوکسیلاز<br />ACCase( ( به تنش یخ زدگی آزمایشی در سال 1388 در دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد به صورت فاکتوریل در قالب<br />طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار انجام شد. در این آزمایش بیوتیپ های یولاف وحشی در معرض هفت دمای یخ زدگی ) 3- ، 6- ، 9- ، 12 - ،<br />-15 ، -18 و 21 - درجه سانتی گراد( قرار گرفتند. گیاهان تا مرحله 4- 3 برگی در شرایط طبیعی در داخل گلدان رشد یافته و با سرما خو<br />گرفتند و سپس برای اعمال دماهای آزمایش به فریزر ترموگرادیان منتقل شدند. درصد بقاء بیوتیپ های یولاف وحشی با شمارش تعداد<br />بوته زنده در هر گلدان مورد ارزیابی قرار گرفت، سپس دمای کشنده برای 50 درصد بقاء ) LT50su ( و دمای 50 درصد تلفات وزن خشک<br />RDMT50( ( بیوتیپ ها در پایان دوره بازیافت )سه هفته بعد از اعمال تیمار یخ زدگی( تع یین شد. نتایج حاصل از این بررسی نشان داد که<br />اثرات دمای یخ زدگی و بیوتیپ بر درصد بقاء و LT50su در بیوتیپ های مورد بررسی کاملا معنی دار ) P≤0.01 ( بود. کاهش دما به کمتر از<br />-12 درجه سانتی گراد سبب مرگ کلیه بیوتیپ های مورد بررسی شد. در بین بیوتیپ های مورد بررسی، بیوتیپ حساس مشهد بیشترین<br />و بیوتیپ حساس خوزستان کمترین تحمل به سرما را از نظر میزان LT50su و RDMT50 نشان دادند. این آزمایش نشان داد که مقاومت به<br />علف کش در علف های هرز می تواند منجر به تغییر سایر خصوصیات آنها از جمله تحمل به سرما شود، بطوریکه بر اساس نتایج حاصل<br />از LT50su ، بیوتیپ های مقاوم به علف کش یولاف وحشی خوزستان در مقایسه با بیوتیپ های حساس خوزستان از نظر درصد بقاء اختلاف<br />معنی داری داشتند و بیوتیپ های مقاوم به علف کش نسبت به بیوتیپ های حساس خوزستان از درصد بقاء بیشتری برخوردار بودند که<br />نشانگر تحمل بیشتر این بیوتیپ ها نسبت به تنش سرما بود.