ارزیابی صفات کمی و کیفی و مقاومت به بیماری سفیدک سطحی در جمعیت‌های گونه (Onobrychis vicifolia) در شرایط زنجان

Abstract

در این تحقیق، بذرهای 17 جمعیت اسپرس، به صورت طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار در ایستگاه خیرآباد، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان زنجان در سال های 1393 لغایت 1395 کشت و ارزیابی شدند هر کرت آزمایشی شامل چهار ردیف کاشت به فاصله 30 سانتیمتر و فاصله بوته ها روی ردیف 10 سانتیمتر بود. در هر یک از جمعیت‌ها صفات کمی شامل وزن تر و خشک علوفه و شاخص شدت بیماری برای سه چین در طی سه برآورد گردید. صفات کیفی علوفه شامل: میزان پروتئین(CP)، مواد خشک قابل هضم(DMD)، کربوهیدرات های محلول در آب(WSC)، فیبر نامحلول در شوینده اسیدی(ADF)، فیبر نامحلول در شویند خنثی(NDF)، میزان خاکستر(ASH) و درصد فیبر خام(CF) اندازه گیری شدند. دو جمعیت‌های 1601 و 15364 با عملکرد وزن تر (9240و 8608) کیلوگرم در هکتار و وزن خشک علوفه 3048 و3057 کیلوگرم در هکتار برتر از سایر جمعیت‌‌ها بودند. سه جمعیت 3001 ، 15353 و اشنویه به دلیل شاخص شدت بیماری کمتر، مقاوم به سفیدک و دارای کیفیت علوفه بالا بودند. در تجزیه به مؤلفه های اصلی سه مولفه اصلی اول در مجموع 81 درصد واریانس کل را توجیه نمودند. و مولفه‌های اول و دوم و سوم را به ترتیب مولفه عملکرد علوفه، کیفیت علوفه و مقاومت به بیماری سفیدک سطحی نامگذاری شدند. دندوگرام تجزبه کلاستر و تجزیه به مؤلفه‌ی اصلی (بای پلات) جمعیت‌‌های 3001 ، 15353 و اشنویه را در یک گروه قرار داده و آنها از نظر مقاومت به سفیدک سطحی برتر از سایر جمعیت‌‌ها بودند.