هنجاریابی پرسشنامه کوتاه نشانه‌های بیماری (BSI)برای اهداف تشخیصی در موقعیت‌های مشاوره‌ای و درمانی

Abstract

هدف این پژوهش هنجاریابی یک فرم‌کوتاه ایرانی از پرسشنامه SCL-90-R¹ بر روی دانشجویان بود. برای این منظور یک فرم 51 آیتمی از مجموعه آیتم‌های این پرسشنامه، که به نظر می‌آمد، مُعرف ویژگی‌های روان‌سنجی پرسشنامه اصلی باشند، انتخاب و مورد بررسی قرار‌گرفتند. تعداد 459 نفر به عنوان گروه نمونه، با استفاده از روش خوشه‌ای چند مرحله‌ای، از بین دانشجویان دانشگاه‌های استان‌های آذربایجان‌شرقی و غربی انتخاب شدند. روش پژوهش حاضر اکتشافی بوده که بر اساس روش‌های روان‌سنجی انجام گرفته است. مشخصات پرسشنامه BSI²، شامل اعتبار و روایی آن مورد بررسی قرار گرفت. برای بررسی اعتبار از دو روش اعتبار بازآزمایی و همسانی‌درونی (آلفای‌کرونباخ) استفاده شد. آلفای‌کرونباخ برای مقیاس‌ها بین 59/0 و 84/0 و برای کل آزمون برابر 95/0 بود. برای روایی از روش روایی ملاکی (همبستگی مقیاس های پرسشنامه SCL – 90 – R با پرسشنامه BSI) استفاده شد. نتایج نشان داد که همبستگی معنی‌داری بین مقیاس‌های دو پرسشنامه (بین 9/0 و 98/0) وجود دارد. اعتبار بازآزمایی برای 9 مقیاس نیز بین 75/0 و 91/0 بود. نهایتاً با استفاده از آزمونt گروه‌های مستقل میانگین نمرات دانشجویان دختر و پسر در هر یک از مقیاس‌ها با هم دیگر مقایسه شد و نتایج نشان داد که تفاوت معنی‌داری بین مقیاس‌های شکایات‌جسمانی (Som)، حساسیت در روابط متقابل (Ins)، افسردگی (Dep)، اضطراب (Anx)، ترس مرضی (Phob)، افکار پارانوییدی (Par) وجود دارد و در همه موارد مذکور میانگین نمرات دانشجویان دختر بالاتر از دانشجویان پسر بود.