بررسی آموزه تحدی قرآن با حوزه مطالعات نشانه شناسی متن

Abstract

آموزه­ ی تحدی، پیوندی ناگسستنی با متن قرآن و قابلیت­های ذاتی آن دارد. لذا دور از واقع نیست اگر راز تحدی­ناپذیری قرآن به عناصر درون­متنی نسبت داده شود. در این رهیافت، متن بنا بر یافته­های حوزه نشانه­شناسی، نظامی از نشانه­ها یا مجموعه­ای از دال ومدلولهاست ­که در پیوند با یکدیگر به متن ویژگی جامعیت، اختلاف­ناپذیری و مانند ناپذیری داده­اند. با روش تحلیل و تطبیق محتوای آموزه­ی تحدی با داده­های علمی به ویژه حوزه­ی نشانه­ شناسی متن این نتایج به دست می­آید که اوّلا مسئله تحدی و راز اعجاز قرآن متعلق به نظام نشانه­ای حاکم بر متن و شبکه پیچیده ارتباطی­آیات است، ثانیا متن در سطح مطلوبی از نظم و انسجام درونی، ساختار و اسلوب بیانی، روابط جانشینی وهمنشینی، شبکه تولید معنا، نظام نشانه­ها و همگرایی دلالتها و... قرار دارد که همه این قابلیت­ها، اساس <em>نظریه­ی استواری متن در تحدی</em> را تشکیل می­دهند. نظریه­ای­ که در همه حال بازنمود این واقعیت است که متن و سازه­های آن هر مخاطبی را به گفتگو فرا می­خواند و در عین دعوت مستمر و همگانی به تحدی قادر است در کنشگرمخالف خود واکنش­هایی چون تسلیم، اعتراف و انصراف از معارضه ایجاد کند.