توزیع مکانی عوامل حاصلخیزی خاک در مزارع گندم شهرستان میانه

Abstract

این تحقیق به منظور بررسی ساختار فضایی عوامل حاصلخیزی خاک جهت تخمین بنیه غذایی خاک‌ها، بهینه کردن توصیه کودی و تغذیه گیاهی در شهرستان میانه اجراشد. ابتدا تعداد 900 نمونه ‌مرکب خاک به صورت شبکه­بندی 1 × 1 کیلومتر از مزارع گندم شهرستان میانه تهیه و به آزمایشگاه منتقل شد. موقعیت نقاط نمونه­برداری با استفاده از دستگاه موقعیت­یاب جهانی ثبت گردید و سپس با به کارگیری نرم­افزار ایلویس نقشه­های سطحی هر یک از عوامل حاصلخیزی خاک تهیه و پهنه‌بندی هر کدام از این عوامل بر اساس استانداردهای مؤسسه تحقیقات خاک و آب کشور تهیه شد. قسمت عمده اراضی نمونه‌برداری شده، فاقد محدودیت شوری بوده ولی دارای کمی قلیاییت بودند. بیش از 95% اراضی دارای میزان کربن آلی کمتر از 1% و فسفر قابل جذب نیز در بیش از 75% اراضی در حد متوسط (10-5 قسمت در میلیون) ارزیابی شد اما پتاسیم قابل جذب در قسمت اعظم این خاک­ها بیش از حد 300 قسمت در میلیون بود. از لحاظ عناصر ریز مغذی به ترتیب کمبود آهن، روی، بور و منگنز در این اراضی شایع بوده اما به لحاظ مس در این اراضی کمبودی مشاهده نشد. مصرف کودهای آلی جهت تعدیل قلیاییت و افزایش کربن آلی خاک ضروری است. توصیه می­شود با به کارگیری نقشه های تهیه شده از مصرف کودها در اراضی که دچار کمبود نیستند، خودداری شود.