درجه‌بندی عوامل موفقیت فضای جمعی در مقیاس شهری نمونه‌ موردی : فرانسه و ایتالیا

Abstract

فضای جمعی، گستره مهمی از شهر است که طی ساعات شبانه‌روز در اختیار شهروندانی از اقشار متنوع بوده و از تنوع فعالیتی برخوردار است. شهروندان برای حضور در این فضاها ممنوعیت صنفی، قومی و یا زمانی ندارند. موفقیت فضای جمعی، مقوله‌ای مستقل از شکل‌گیری آن بوده و ممکن است یک فضای جمعی موفق در شهر، نشانه‌های ظاهری شاخصی نسبت به یک فضای جمعی منفعل نداشته باشد.<br />پژوهش حاضر مبتنی بر مطالعات میدانی و تجربه عینی فضاهای جمعی، نمونه‌هایی از این فضاهای موفق را در شهرهای فرانسه و ایتالیا مورد بررسی قرار می‌دهد. میزان موفقیت فضاهای جمعی را چگونه می‌توان ارزیابی کرد؟ موفقیت این فضاها وابسته به چه عامل یا عواملی بوده و میزان تأثیر هریک چه اندازه است؟<br />موفقیت فضاهای جمعی در شهرهای اروپایی، وابسته به عوامل متعددی همچون موقعیت مکانی و جغرافیایی، پیشینه تاریخی، روند شکل‌گیری و تکامل، عوامل فرهنگی- اجتماعی و عوامل مصنوع دیگر است. مشاهده و بررسی فضاهای جمعی مورد مطالعه، سبب می‌شود عوامل مؤثر در موفقیت فضای جمعی را در قالب سه گروه عوامل تاریخی، طبیعی و کارکردی طبقه‌بندی کرد.<br />طراحی و ساخت فضاهای جمعی جدید و نیز باززنده‌سازی فضاهای شهری منفعل و تبدیل آن به فضای جمعی پویا، متأثر از ارزیابی این عوامل در هر فضاست؛ به‌این‌ترتیب شناخت عوامل موفقیت فضای جمعی حائز اهمیت بوده و می‌تواند موفقیت و سرزندگی آن را تضمین کند. بررسی میزان اهمیت هر یک از این عوامل در شهرهای فرانسه و ایتالیا مبین آن است که عامل تاریخی و کارکردی، بالاترین و عامل طبیعی پایین‌ترین درجه اهمیت را دارد.