بررسی اثر متیل ترشیو بوتیل اتر (MTBE) بر DNA سلول‌های خونی ماهی کلمه دریای خزر (Rutilus caspicus) به روش کامت قلیایی در شرایط آزمایشگاهی

Abstract

متیل ترشیو بوتیل اتر(MTBE) سبب افزایش میزان اکسیژن سوخت می‌شود و میزان مونواکسید کربن و آلودگی هوا را کاهش می­دهد. MTBE در خاک بسیار متحرک است و حرکت آن در آب تابع قوانین حرکت آب در خاک است. MTBE مقاومت زیادی به تخریب زیستی دارد و نیمه عمر آن در آب بالاست. جذب آن توسط ذرات خاک ضعیف، دارای حلالیت بالایی در آب و بسیار متحرک است. این تحقیق به منظور بررسی میزان اثر این آلاینده بر رویDNA سلول­های خونی ماهی کلمه دریای خزر که در معرض غلظت­های 50، 100 و 150 میلی­گرم بر لیتر MTBE به مدت 7، 14 و 21 روز قرار گرفته بودند انجام شد. میانگین درجه حرارت آب 1 ± 19، اکسیژن آب 2/0 ± 6/7 میلی­گرم در لیتر و شوری صفر در نظر گرفته شد. تعداد 220 عدد ماهی کلمه دریای خزر با متوسط طول بدن 30±150 میلی­متر و وزن 3 ± 15 گرم از کارگاه تکثیر سیجوال واقع در بندر ترکمن در استان گلستان تهیه شد و توسط کیسه­های حاوی آب (3/1) و اکسیژن (3/2) به آزمایشگاه منتقل شد. بعد از دوره آداپتاسیون تعداد 13 عدد ماهی در آکواریوم­های 50 لیتری قرار داده شد که مجموع آکواریوم­های شاهد 3 عدد و تعداد آکواریوم های تیمار 9 عدد بود. در هفته اول، دوم و سوم آزمایش، سه ماهی به صورت تصادفی از هر آکواریوم برداشت و خون ماهیان گرفته شد و پس از انجام مراحل تعیین شده خون ماهیان بر روی لام تثبیت و برای مشاهده با میکروسکوپ فلورسانس لام­ها در یخچال نگه داری شدند. در این مطالعه برای بررسی میزان تخریب DNA از نرم­افزار Casp 1.2.3b1 استفاده شد. در این نرم­افزار چند مورد از مشخصات کامت قلیایی به صورت داده استخراج می­شود. نتایج تحقیق حاضر نشان داد، که اختلاف معنی­داری بین شاهد و سایر تیمارها از لحاظ میزان تخریب DNA وجود دارد. همچنین با افزایش زمان در معرض قرارگیری، میزان آسیب DNA به طور معناداری افزایش یافته است (01/0 ><em>p</em>).