بررسی رابطه‌ی تطبیقی واژه‌ی لوگوس از منظر هراکلیتوس و نشان چلیپا در اندیشه‌ی ایرانیان

Abstract

بررسی رابطه‌ی تطبیقی واژه‌ی لوگوس از منظر هراکلیتوس <br /> [و نشان چلیپا در اندیشه‌ی ایرانیان]<br /> چکیده:<br /> بحث از لوگوس در اندیشه‌ی هراکلیتوس؛ با نگاه هستی شناسانه‌ی این اندیشمند یونانی نمود می‌یابد. لذا به منظور روشن نمودن مفهوم لوگوس از منظر وی و مواجه ساختن آن با پرسش‌هایی از معرفت شناسی نقش چلیپا- که هدف اصلی این پژوهش است- ابتدا واژه‌ی لوگوس در آراء هراکلیتوس مورد بررسی قرار می‌گیرد. در واقع هراکلیتوس‌لوگوس را قانون و اصلی جهانی می‌داند که همه‌ی عالم را فرا گرفته و در ذات یگانه، اما برای همگان مشترک می‌باشد و تنها تمثیل دیداری آن نوری است که در آتش به ظهور می‌رسد. در اسطوره‌های ایرانی نیز، اشه وهیشته همانند لوگوس نمادی از نظام جهانی، قانون ایزدی و نظم اخلاقی در این جهان می‌باشد که نماینده‌ی زمینی و این جهانی آن آتش است، آتشی که قرابت دیرینه‌ای با نقش چلیپا دارد. بر این اساس در پژوهش مطروحه آراء و عقایدی مورد نظر قرار گرفته شده که مختصات ظاهری و باطنی لوگوس را با نقش چلیپا هم راستا نماید. بدین ترتیب به منظور آگاهی از رابطه‌ی معرفت شناسانه بین این دو مفهوم و نماد متعالی و پاسخ به این پرسش اصلی که آیا می‌توان چلیپا را نماد و صورت محسوس لوگوس دانست؟ ابتدا قطعات هراکلیتوس در رابطه با لوگوس و راز هستی که در آن نهفته است به همراه تأثیر احتمالی آن از اندیشه‌ی ایرانیان باستان مورد توجه قرار می‌گیرد و سرانجام به عنوان یافته‌ها و نتایج این تحقق قیاس عمومی از آراء هراکلیتوس در زمینه‌ی آتش به عنوان تنها تمثیل دیداری لوگوس و اندیشه‌ی ایرانیان باستان در رابطه با حقیقت آتشی که از اشه وهیشته نیرو می‌گیرد؛ جهت آشکار نمودن رابطه‌ی متعالی بین لوگوس نزد هراکلیتوس و نقش چلیپا نزد ایرانیان انجام می‌پذیرد. روش تحقیق توصیفی- تحلیلی و گردآوری منابع کتابخانه‌ای است.<br /> کلید واژه‌ها: لوگوس، عنصر آتش، اشه وهیشته، نقش چلیپا