تحلیل جامعه شناختی پدیده اعتیاد

Abstract

اعتیاد به مواد مخدر پدیده ای جدید و خاص زندگی مدرن است. چرا که مصرف مواد مخدر اگر هم در گذشته وجود داشت، به عنوان اعتیاد و یا انحراف شناخته نمی شد. اما با گسترش فرهنگ مدرن، ارزش ها و هنجارهای مدرن نیز رواج یافته و کنش ها و رفتارهایی چون اعتیاد به مواد مخدر متعارض با هنجارها تلقی شده و علم جامعه شناسی نیز که وظیفه شناخت و تأثیرات هنجارها را دارد، انحرافات اجتماعی را مورد کاوش و پژوهش قرار داده و به تبیین علل و عوامل پیامدهای انحرافات می پردازند. یکی از علومی که نقش بسیار بارزی در تحلیل پدیده اعتیاد دارد جامعه شناسی و وجود تخیل جامعه شناختی می باشد که در بین اندیشمندان علوم اجتماعی رابرت مرتن یکی از اندیشمندانی است که پدیده اعتیاد را به عنوان یکی از مهمترین انحرافات عمده و پرخطر در جامعه مورد بررسی قرار داده است. وجود انحرافاتی چون انزواطلبی، بدعت گزینی، گوشه گیری و عزلت داشتن برخی از افراد جامعه به دلیل عدم همنوایی و عدم پذیرش ساختارهای اجتماعی و فرهنگی جامعه از عواملی است که فرد به منظور جبران ناکامی های خود به آسیب هایی چون اعتیاد می پردازد که عوامل آن ریشه در ساختارهای فردی، اجتماعی و اقتصادی جامعه دارد و بدین منظور برای حل و کاهش اثرات پدیده اعتیاد استراتژی های کوتاه مدت، میان مدت و بلند مدت نیز باید در این حوزه ها اعمال گردد.