ارزیابی کارایی لاین‌های چغندر‌قند تراریخته حاوی ژن cry1Ab در کنترل Agrotis segetum Schiff. (Lep., Noctuidae)

Abstract

در کشور ما چغندرقند،<em> .Beta vulgaris</em> L، مورد حمله چندین آفت کلیدی قرار می­ گیرد که یکی از این آفات شب ­پره زمستانی، <em>Agrotis segetum</em> Schiff، می­ باشد. یکی از روش­ های موثر در کنترل آفات چغندرقند استفاده از گیاهان تراریخته دارای ژن <em>cry1Ab</em> باکتری <em>Bacillus thuringiensis</em> Berliner <em> </em>می­ باشد. در این پژوهش تاثیر 16 لاین چغندرقند تراریخته نسل T1 به همراه دو لاین چغندرقند به ­عنوان شاهد روی میزان مرگ و میر، کاهش وزن لاروی و کاهش خسارت ایجاد شده توسط آفت مذکور روی برگ میزبان بررسی شد. بدین منظور قطعات هم وزنی از برگ­ های هر یک از لاین ­های تراریخته در داخل ظروف پتری در چهار تکرار و در هر تکرار در معرض 10 عدد لارو نئونات شب ­پره زمستانی در شرایط مشابه قرار داده شد. سپس در دو فاصله زمانی سه و شش روز پس از آغاز بررسی تعداد لاروهای مرده، وزن لاروهای زنده و میزان کاهش وزن برگ تعیین شد. تجزیه واریانس داده ­ها در قالب طرح پایه کاملا تصادفی، وجود اختلاف معنی ­دار بین تیمارهای مورد بررسی را در مورد تمام فاکتورهای مورد ارزیابی (به ­جز مرگ و میر لاروی در روز سوم)، در سطح احتمال یک درصد تایید کرد. در نهایت میانگین ­های حاصل در مورد هر یک از فاکتورهای ارزیابی شده توسط آزمون دانکن مورد مقایسه قرار گرفت. گروه­ بندی تیمارها به­ منظور معرفی موثرترین لاین یا لاین­ های چغندر تراریخته در کنترل آفت هدف نشان داد که تمام لاین‌های مورد بررسی نسبت به تیمار شاهد در کنترل آفت شب ­پره زمستانی موثر بوده‌اند. در بین لاین‌های مختلف چغندر تراریخته، لاین S_36-13با 5/7 تا20 درصد مرگ و میر لاروی، 57/1تا 76/10 میلی­ گرم کاهش وزن لاروی و 3/39 تا 6/53 درصد کاهش خسارت برگ، 3 تا 6 روز پس از تغذیه لاروها، با در نظر گرفتن هر سه پارامتر مورد بررسی بیشترین کارایی را در کنترل آفت اگروتیس داشت.