تأثیر جهت شیب و نوع بوته گیاهی بر برخی خصوصیات شیمیایی خاک

Abstract

<strong>جهت شیب، نوع پوشش گیاهی و عمق نمونه­برداری از فاکتورهای مؤثر بر خصوصیات شیمیایی خاک می­باشند. این عوامل با افزایش یا کاهش مواد آلی، کیفیت خاک را تحت تأثیر قرار می­دهند. با این‌ وجود تأثیر همزمان نوع بوته و جهت شیب بر برخی خصوصیات خاک به ‌ندرت مورد بررسی قرار گرفته است. به منظور تعیین تأثیر جهت شیب، نوع بوته گیاه و عمق نمونه­برداری بر ویژگی­های شیمیایی خاک، آزمایشی فاکتوریل در چارچوب طرح کاملاً تصادفی با 6 تکرار در ایستگاه تحقیقاتی حوضه آبخیز زوجی گنبد اجرا شد. نمونه‌برداری خاک در مرداد ماه سال 1395 انجام شد و خصوصیات شیمیایی اندازه‌گیری گردید. پ-هاش خاک در شیب­های جنوبی بیشتر از شیب­های شمالی بود. پ-هاش خاک زیر پوشش گون به طور چشم­گیری کمتر از پ-هاش خاک زیر پوشش بوته علف پشمکی بود. در جهت شیب شمالی، CEC در تیمار گون زرد نسبت به گونه علف پشمکی و موقعیت بین بوته بیشتر بود.در حالیکه در جهت شیب جنوبی، CEC در موقعیت بین بوته به طور معنی داری نسبت به گیاه علف پشمکی و گون زرد کمتر بود. در تمامی موقعیت­های بوته و بین بوته مقدار CEC و ماده آلی در جهت شیب جنوبی به طور معنی­داری نسبت به جهت شیب شمالی کمتر بود. در جهت شیب شمالی و جنوبی در خاک عمق اول و دوم، در خاک زیر بوته گون زرد افزایش معنی­دار ماده آلی و کربنات کلسیم خاک نسبت به بوته علف پشمکی و موقعیت بین بوته مشاهده شد. همچنین در عمق اول شیب شمالی، در زیر بوته علف پشمکی، افزایش معنی­دار ماده آلی و کربنات کلسیم نسبت به موقعیت بین بوته ثبت شد. تأثیرپذیری کل ویژگی­های مورد بررسی از عوامل جهت شیب و نوع پوشش گیاهی بیشتر از عمق نمونه­برداری بود. </strong>