تحلیل ژئومورفولوژیکی مجرای رودخانه قره‌سو با استفاده از مدل سلسله مراتبی رزگن ( پایین‌دست سد سبلان تا تلاقی رودخانه اهر چای)

Abstract

در این پژوهش بخشی از مجرای رودخانه قره‌سو با استفاده از مدل ژئومورفولوژیکی رزگن مورد تحلیل و طبقه‌بندی قرار گرفت. این پژوهش متکی بر نقشه‌های توپوگرافی 1:2000 و مطالعات میدانی بوده است. در این تحقیق، برای محاسبه پارامترهای نسبت گود شدگی و نسبت عرض به عمق لب­پری از مدل هیدرودینامیکی HEC-RAS به همراه الحاقی HEC-GeoRAS استفاده گردید. بررسی نتایج مدل رزگن نشان داد که اکثر مقاطع رودخانه قره‌سو در طبقه‌ی C و E مدل سلسله مراتبی رزگن قرارگرفته‌اند. رودخانه قره‌سو در طبقه C دارای مجرای پهن‌تر و کم‌عمق‌تری می‌باشد و همچنین پهنه سیلابی رودخانه در این طبقه توسعه‌یافته و دره‌های آن عریض است. این رودخانه در طبقه E نیز دارای مجرای عمیق و باریک (نسبت عرض به عمق کم) بوده ولی پهنه سیلابی آن عریض و توسعه‌یافته است. با در نظر گرفتن متغیر شیب و مواد بستر می‌توان گفت رودخانه قره‌سو، در بازه اول در طبقه‌ی C3b وE3b، در بازه دوم، سوم، چهارم و پنجم در طبقه‌ی C4b، E4b، C5، در بازه ششم در طبقه‌ی E5 و C5 و درنهایت در بازه هفتم در طبقه‌ی C5c و E5 قرارگرفته است. همچنین با توجه به نتایج به‌دست‌آمده می‌توان بیان کرد که رودخانه قره‌سو در بخش‌هایی که مقاطع در طبقه‌ی C قرارگرفته است، دارای حساسیت به آشفتگی بسیار بالا، پتانسیل بازیابی خوب، تأمین رسوب بالا، کنترل پوشش گیاهی بسیار بالا و در بخش‌هایی که مقاطع در طبقه E واقع‌شده است، رودخانه دارای حساسیت به آشفتگی بسیار بالا، پتانسیل بازیابی خوب، تأمین رسوب متوسط، و کنترل پوشش گیاهی بسیار بالا می‌باشد.