زیست‌چینه‌نگاری نهشته‌های سیستم کربنیفر در منطقه کیاسر بر پایه حضور عناصر کنودونتی و معرفی 7 زیست‌زون مطابق با استانداردهای جهانی

Abstract

برش مورد بررسی (کیاسر) در منطقه کیاسر، 75 کیلومتری جنوب خاوری ساری و در البرز مرکزی واقع است<span style="font-family: Times New Roman;"> .</span>نهشته‌های کربنیفر (سازند مبارک) 385 متر ستبرا داشته و شامل سنگ‌آهک‌های نازک لایه در قاعده و سنگ‌های آهکی با ستبرای مختلف (به طور عمده متوسط لایه) با میان لایه‌های شیلی در بخش‌های بالاتر است. مرز بین نهشته‌های متعلق به دونین و نهشته‌های متعلق به کربنیفر توسط عناصر کنودونتی معین شده است. این مرز در ظاهر یک مرز هم‌شیب و موازی بوده که سنگ‌‎های زیرین این مرز متعلق به سازند خوش ییلاقهستند. این مرز در فاصله بین نمونه‌های <span style="font-family: Times New Roman;"> 4.1</span> (متعلق به انتهای دونین) و <span style="font-family: Times New Roman;"> 4.3</span>(شروع و قاعده کربنیفر) قرار دارد و فاصله این دو نمونه نیز 4 متر است. محدوده مرز با انقراض انواعیچون<span style="font-family: Times New Roman;"> <em>Pelekysgnathus</em> sp., <em>Icriodus costatus</em></span> و <em><span style="font-family: Times New Roman;">Polygnathus semicostatus</span></em> در اواخر دونین (نمونه<span style="font-family: Times New Roman;">4.1</span>) و با پیدایش انواع و گونه‌هایی مانند <em><span style="font-family: Times New Roman;">Polygnathus spicatus,</span></em><span style="font-family: Times New Roman;"><em> </em><em>Clydagnathus gilwernensis,</em> <em>Polygnathus thomassi</em></span>و<em><span style="font-family: Times New Roman;">Spathognathodus crassidentathus </span></em> در اوایل کربنیفر (نمونه<span style="font-family: Times New Roman;">4.3 </span>) مشخص شده است.در مجموع، سنگ آهک در تناوب با شیل به سن فامنین پسین و متعلق به <span style="font-family: Times New Roman;">Lower-Middle <em>costatus</em> zone</span> بخش زیرین سنگ‌های کربنیفر را در منطقه تشکیل می‌دهند که بیشترین گسترش این زون تا آغاز <span style="font-family: Times New Roman;"><em>Siphonodella</em> <em>presulcata</em> zone</span> است. یعنی در واقع زون<span style="font-family: Times New Roman;"><em>Siphonodella presulcata</em> </span> را نداریم که می‌تواند بیانگر نبود کوچکی در حدفاصل دونین تا کربنیفر باشد. در واقع این نبود می‌تواند با حادثه <span style="font-family: Times New Roman;">Hangenberg</span> مرتبط باشد. بر روی سنگ‌های سازند مبارک نیز تناوبی از ماسه‌سنگ و شیل متعلق به سازند دورود به سن پرمین زیرین با یک ناپیوستگی(<span style="font-family: Times New Roman;">Disconformity</span>) قرار دارد. با مطالعه عناصر کنودونتی (20جنس، 36 گونه و 7 زیرگونه)، 7 زیست‌زون در نهشته‌های متعلق به کربنیفر پیشین (سازند مبارک) تشخیص داده شده است که عبارتند از: <span style="font-family: Times New Roman;">1) <em>sulcata</em> zone 2) <em>duplicata</em> zone 3) <em>sandbergi-L. crenulata</em> zone 4)<em> Gn</em>. <em>typicus</em> zone 5) <em>anchoralis-latus </em>zone 6)<em> texanus- A.scalenus</em> zone 7) <em>Gnathodus bilineatus</em> zone </span> این زیست‌زون‌ها بیانگر محدوده سنی تورنزین پیشین تا ویزین پسین هستند.