نتایج مطالعات دورسنجی و علل بررسی هاله‎های مرکب در محدوده اکتشافی کهنگ

Abstract

محدوده اکتشافی کهنگ در استان اصفهان و 10 کیلومتری خاور شهرستان زفره، بر روی کمربند ولکانوپلوتونیکی ارومیه- دختر واقع شده و از نظر وجود ذخیره مس و مولیبدن پورفیری مستعد است. از آنجا که این ذخیره هیچ<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>گونه رخنمونی در سطح ندارد و توسط هاله<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>های ژئوشیمیایی اولیه و ثانویه احاطه شده است، برای بررسی ذخیره و اثبات حضور آن در ژرفا، استفاده از روش<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>های غیرمستقیم از جمله مطالعه هاله‌های دگرسانی به روش دورسنجی و هاله‌های ژئوشیمیایی بر اساس روش‌های ژئوشیمیایی ضروری به نظر می‌رسد. در همین راستا، براساس پردازش داده‌های ماهواره‌ای و به کمک روش‌های مختلف دورسنجی، محدوده تأثیر مناطق دگرسانی و نواحی دارای اکسیدهای آهن مورد بررسی قرار گرفت. گفتنی است که با استفاده از داده<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>های ماهواره‌ای <span style="font-family: Times New Roman;">TM</span> و به کمک روش <span style="font-family: Times New Roman;">PCA</span>‌، گسل‌ها و خط‌واره‌های موجود در منطقه نیز شناسایی شدند و براساس تطابق خط‌واره‌های منطقه و نقشه<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>های ژئوشیمیایی مشخص شد که کانه<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>زایی در منطقه تا حدودی توسط این ساختارهای زمین‌ساختی کنترل می‌شود. سپس به منظور بررسی هاله‌های ژئوشیمیایی منطقه از نتایج تجزیه شیمیایی حدود 320 نمونه ژئوشیمیایی برداشت‌شده از منطقه بهره گرفته شد. به دلیل توزیع نامنظم پراکندگی عناصر در هاله‌های مرتبط با توده پورفیری، در بررسی الگوی توزیع عناصر معرف و رسم نقشه‌ها، از داده‌های نرمال استفاده شد و از طرفی با توجه به اینکه در این پژوهش برای نیل به نتایج دقیق‌تر از روش هاله‌های مرکب استفاده شده است، تشخیص روابط بین عناصر، میزان همبستگی بین آنها و ارتباط آنها با سنگ<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>های موجود در منطقه اجتناب<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>ناپذیر است. در این راستا، از روش‌های آماری مختلفی همچون روش اسپیرمن، پیرسون، تحلیل خوشه<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>ای و فاکتوری استفاده شد. سپس بر اساس نتایج حاصل از روش<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>های بالا نحوه منطقه‌بندی هاله<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>های ژئوشیمیایی بررسی و بدین ترتیب مشخص شد که بیشترین میزان تمرکز عناصر کم‌تحرک‌تر مانند مس و مولیبدن در بخش‌های مرکزی‌تر منطقه و در کوارتزمونزونیت‌ها و دیوریت‌ها صورت گرفته در صورتی‌که بیشترین میزان غلظت عناصر با تحرک بیشتر از جمله روی و نقره در بخش<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>های حاشیه<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>ای و در سنگ<span style="font-family: Times New Roman;">‎</span>های آندزیتی اتفاق افتاده است.