بررسی روند تکامل جزیره‌های کمانی: سنگ‌های ماگمایی آزادگان، شمال شهرکرد، پهنة سنندج– سیرجان

Abstract

مجموعة ماگمایی آزادگان، در 45 کیلومتری شمال‌باختری شهرکرد و در بخش میانی پهنة سنندج- سیرجان رخنمون دارد. بازالت، بازالت آندزیتی، آندزیت، گابرو و دیوریت از واحد‌های سنگی این مجموعه به‌شمار میروند. در این نمونه‌‌ها کانی‌های اصلی پلاژیوکلاز، الیوین، پیروکسن و هورنبلند، همراه با کانی‌های فرعی بیوتیت و کلسیت دیده می‌شوند. این سنگ‌‌ها سرشت کالک‌آلکالن دارند و از عنصرهای Ce، Zr، Ba و Sr تهی‌شدگی نشان می‌دهند. در الگوی بهنجارشدة REE آنها نیز غنی‌شدگی LREE در برابر HREE دیده می‌شود. داده‌های زمین‌شیمیایی نمونه‌های بررسی‌شده نشان‌دهندة ذوب‌بخشی خاستگاه گوشته همراه با دخالت سیال‌ها و رسوب‌های پوستة فرورانده در هنگام فرورانش هستند. مقدار نسبت Th/Yb (2- 75/2) نمونه‌ها با مقدار این نسبت‌ در نمونه‌های‎ ماگمای جزیره‌های کمانی بالغ همخوانی دارد. همچنین، نسبت‌های Ce/Y و Sr/Y نشان‌دهندة ضخیم‌شدگی جزیره‌های کمانی همراه با فرایند‌های کوهزایی و بلوغ جزیره‌های کمانی منطقة بررسی‌شده هستند. نسبت یادشده تا 50 کیلومتر ضخامت پوسته در هنگام فرایند‌های کوهزایی در پایان مراحل فرورانش نئوتتیس را نشان می‌دهد.