عوامل اجتماعی مؤثر بر نزاع‌های جمعی منجر به قتل در مناطق حاشیه‌نشین شهر اهواز طی سال‌های 1385 تا 1389

Abstract

پژوهش حاضر با هدف بررسی و تبیین جامعه‌شناختی عوامل مؤثر بر نزاع‏های جمعی منجر به قتل در بین حاشیه‌نشینان شهر اهواز انجام گرفته است. هدف عمده‌ی تحقیق این است که تأثیر متغیرهایی از جمله احساس آنومی، احساس محرومیت نسبی، میزان دسترسی به سلاح گرم، میزان استفاده از ماهواره، قومگرایی، تعداد افراد درگیر در نزاع و ... بر نزاع جمعی منجر به قتل مورد بررسی قرار گیرد. بر این اساس ضمن استفاده از تئوری‌ها و نظریه‌های مرتبط با موضوع در حوزه‌های انحرافات اجتماعی تعداد 15 فرضیه با رویکرد اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی تدوین گردید. اطلاعات پژوهش با روش پیمایشی و با استفاده از تکنیک پرسشنامه از نمونه‌ای به حجم 384 نفر که از طریق فرمول نمونه‌گیری کوکران تعیین شده است. جامعه‌ی آماری شامل کلیه‌ی افراد 15 سال به بالای ساکن در مناطق حاشیه‌ای شهرستان اهواز می‌باشد که در این تحقیق از بین مناطق 17 گانه‏ی حاشیه‌نشین اهواز، مناطق کوی علوی، ملاشیه، تپه، حصیرآباد و کوت عبدالله به عنوان نمونه انتخاب شدند. روش نمونه‌گیری نیز در این تحقیق از نوع نمونه‌گیری خوشه‌ای چند مرحله‌ای و هدفمند انتخاب شده و اطلاعات گردآوری شده به کمک نرم افزار SPSS مورد تجزیه و تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. بطور کلی نتایج نشان داد که از بین متغیرهای مستقل، متغیر سن، میزان استفاده از ماهواره، تعداد افراد درگیر در نزاع، جنس و پرخاشگری بر متغیر وابسته یعنی نزاع جمعی منجر به قتل دارای رابطه‌ی معنی‌داری نبود ولی سایر متغیرها کم تا بیش و با شدت و ضعف تأثیراتی بر متغیر وابسته داشتند. از مجموع متغیرهای مستقل، متغیر احساس محرومیت نسبی بیشترین تأثیر را بر متغیر وابسته داشته است.