زمینه‌ها و بسترهای تشکیل بانک شاهنشاهی در ایران

Abstract

<strong>امتیاز تأسیس بانک شاهنشاهی در سال 1306 ق. / 1889 م. با تلاش‌های امین السلطان و میرزا ملکم خان به بارون ژولیوس رویتر واگذار شد. بانک شاهنشاهی به عنوان اولین بانک از خلاء موجود در زمینه بانکداری ایران بهره برد و از سرمایه‌های راکد ایران در جهت منافع خود سود جست. بانک افزون بر کارهای معمول در اغلب مواقع به عنوان ابزاری برای پیشبرد اهداف سیاسی و اقتصادی دولت انگلیس نیز عمل می‌کرد. تشکیل بانک شاهنشاهی در ایران را باید در اثر دو عامل داخلی و خارجی دانست. توسعۀ سیاست‌های استعماری بریتانیا از یک سو و تمایل دولتمردان ایران در اخذ تمدن اروپائی به منظور اصلاحات در کشور از سوی دیگر در تشکیل بانک شاهنشاهی در ایران مؤثر بودند. در واقع این دو عامل به عنوان مکمل یکدیگر در تشکیل این بانک در ایران نقش داشتند. در همین راستا ، مقاله حاضر درصدد است که به بررسی هر یک از این عوامل بپردازد و علل شکل‌گیری آن را به بحث و گفتگو بگذارد. روش انجام تحقیق در این پژوهش، توصیفی ـ تحلیلی است که با تکیه بر یافته‌های کتابخانه‌ای و اسنادی به دست آمده است. </strong> <strong> </strong>