بررسی روابط ایران و اتحاد جماهیر شوروی در دوره پهلوی دوم (1357-1320ش.) تعامل یا تقابل؟

Abstract

<strong>گرچه روابط دوجانبة ایران و روسیه سابقة طولانی دارد، اما همواره نشانه‌هایی از تنش، بی‌اعتمادی و ابهام در روابط این دو کشور وجود داشته است. در مقطع تاریخی 1357</strong><strong>–</strong><strong> 1320ش. سیاست قدرت‌های بزرگ در برابر کشورهای جهان سوم و از جمله ایران، به طور کلی براساس قواعد جنگ سرد تدوین و اجرا می‌شد. وضع ایران پس از جنگ جهانی دوم نامناسب بود و پس از کودتای 28 مرداد 1332 از زیر نفوذ سنتی انگلیس، زیر سایة قدرت نوخاسته آمریکا درآمد. در محاسبات سیاسی آمریکا، ایران با توجه به نزدیکی و طول قابل توجه مرز با شوروی، در موقعیتی مهم و حساس جای داشت و به همین سبب، دو قدرت بر سر ایران کشمکش داشتند. بررسی و تبیین عوامل موثر بر سیاست خارجی ایران در برابر شوروی و زمینه‌های تعامل و تقابل دو کشور در دورة پهلوی دوم، به صورت توصیفی- تحلیلی موضوع تحقیق حاضر است،</strong><strong>تا</strong><strong>از</strong><strong>این</strong><strong>طریق</strong><strong>بتوان به درک مناسبی از روسیة کنونی، میراث‌دار اصلی اتحاد جماهیر شوروی، دست یافت.</strong><strong>بی‌تردید</strong><strong>شناخت روسیه،</strong><strong>در عرصة سیاست</strong><strong>خارجی</strong><strong>اهمیت بسیار دارد.</strong> <strong> </strong>