ارزیابی عوامل موثر بر روند خرید و فروش ماهی در بازارهای ماهی بنادر استان گیلان

Abstract

از آنجا که مصرف هدف اصلی تولید است و موارد مد نظر تولید­کننده باید از طریق فروشنده همسو با خواسته­های مصرف­کننده باشد، ارزیابی روند خرید و فروش بازار از اهمیت ویژه­­ای برخوردار است. بنابراین تحقیق حاضر در سال 1393به ‌منظور ارزیابی روند خرید و فروش در بازار ماهی بنادر استان گیلان (بندر انزلی، آستارا و کیاشهر) با جمع­آوری داده­ها با استفاده از پرسشنامه از 30 ماهی‌فروشی انجام شد. برای تجزیه و تحلیل داده­ها از آمار توصیفی، آزمون فریدمن و آزمون کای دو استفاده شد. نتایج نشان داد، بیشتر فروشندگان ماهی بنادر استان گیلان در رده سنی 31 تا 40 سال(6/26%) قرار دارند. بیشتر آنها سطح تحصیلات راهنمایی (40%) و متوسطه (40%) دارند. حدود نیمی از آنها 10 تا 20 سال سابقه اشتغال داشته و 65% دارای خانواده 3 و 4 نفره می­باشند. 70 درصد فروشندگان بازار ماهی بنادر استان گیلان از امکاناتی همچون یخچال برای عرضه مناسب برخوردارند؛ اما بیش از 80 درصد آن­ها فاقد پیشخوان بودند. یافته­های تحقیق نشان داد تازگی و کیفیت به عنوان مهم­ترین عامل قابل توجه مصرف­کنندگان در هنگام خرید ماهی است. دلایل عدم مصرف ماهی بوی نامطبوع، وجود تیغ و دشواری پاک کردن عنوان شد و فروشندگان در مصرف ماهی سالم بودن، و در خرید، تازگی را عامل فروش بیشتر می دانستند. اما برای مصرف، دسترسی آسان و علاقه مندی به گونه­ای خاص، و در خرید، چینش ماهی در پیشخوان، یخ­گذاری و شن پوشی را عامل قابل توجه از سوی مصرف­کنندگان نمی­دانستند. بدلیل بازار مناسب، فروشندگان مشکلی نداشتند و عدم دسترسی به مصرف کننده نهایی، اجاره سنگین و عوارض بالای شهرداری از مشکلات فروشندگان در فروش ماهی در بازارهای بنادر گیلان تشخیص داده نشد. با این وجود ساماندهی بازارهای بنادر استان گیلان و تجهیز آن­‌ها به پیشخوان و استانداردهای لازم جهت مدرن سازی بازار سنتی ضروری بنظر می رسد.