شناسایی ، بررسی فراوانی و پراکنش ماهیان دریاچه سدارس و شاخابه های ایرانی آن

Abstract

<span lang="FA">شناسایی ماهیان دریاچه سد ارس و شاخابه های ایرانی آن در قالب طرح مطالعات جامع شیلاتی دریاچه سد ارس از تابستان 1374 تا تابستان 1375 و خرداد 1377 انجام پذیرفت. نمونه برداری ماهیان بطور فصلی و با استفاده از نور گوشگیر، پره، تور پرتابی و دستگاه صید الکتریکی در 18 ایستگاه واقع در 6 منطقه انجام گرفت. هدف از این بررسی، شناسایی گونه ای، نحوه حضور آنها در منطقه و نیز برخی از ویژگیهای زیست شناختی و بوم شناختی بود. در این پژوهش بطور کلی 27 گونه و زیر گونه ماهی متعلق به 6 خانواده از 4 راسته مربوط به رده ماهیان استخوانی شناسایی شدند. از نظر تعداد گونه، خانواده های کپور ماهیان </span><span dir="ltr">(Cyprinidae)</span><span> <span lang="FA">با 77.8، گاوماهیان </span></span><span dir="ltr">(Gobiidae)</span><span> <span lang="FA">با 7.4 و رفتگر ماهیان</span></span><span dir="ltr">(Balitoridae)</span><span lang="FA">، اسبله ماهیان </span><span dir="ltr">(Siluridae)</span><span lang="FA">، گامبوزیا ماهیان </span><span dir="ltr">(Poeciliidae)</span><span> <span lang="FA">و سوف ماهیان </span></span><span dir="ltr">(Percidae)</span><span> <span lang="FA">هر کدام با 3.7 درصد از کل گونه ها در مراتب بعدی قرار دارند. خانواده سوف ماهیان با 37.27، کپور ماهیان با 33.64 و گاوماهیان با 28.61 درصد بیشترین فراوانی را داشتند. همچنین سوف سفید </span></span><span dir="ltr">(Sander lucioperca)</span><span> <span lang="FA">و گاو ماهی </span></span><span dir="ltr">(Neogobius kessleri)</span><span><span lang="FA">بترتیب با 37.3 و 27.8 درصد تعداد کل، فراوانترین گونه ها و سس ماهی لب کلفت </span></span><span dir="ltr">(B. mursa)</span><span lang="FA">، کپور علفخوار</span><span dir="ltr">(Ctenopharyngodon idella)</span><span lang="FA">، کپور نقره ای </span><span dir="ltr">(Hypophthalmichthys molitrix)</span><span lang="FA">، کپور سرگنده </span><span dir="ltr">(H. nobilis)</span><span> <span lang="FA">و ماهی </span></span><span dir="ltr">Gobio persus</span><span> <span lang="FA">با فراوانی 0.5 درصد، کمترین فراوانی را دارا بودند. خانواده کپور ماهیان بیشترین و در بین آنها سیاه ماهی</span></span><span dir="ltr">(Capoeta capoeta)</span><span> <span lang="FA">بیشترین پراکنش و گاو ماهی </span></span><span dir="ltr">Knipowtischia caucasica</span><span lang="FA">، کپور علفخوار، کپور نقره ای، کپور سرگنده، سس ماهی لب کلفت و ماهی </span><span dir="ltr">Gobio persus</span><span> <span lang="FA">کمترین پراکنش را در مناطق مطالعاتی داشتند. تعداد 20 گونه از ماهیان بومی و 7 گونه از ماهیان غیربومی به مناطق مورد مطالعه وارد شده است. گونه های</span></span><span dir="ltr">Chondrostoma oxyhynchum, K. caucasica G.persus </span><span lang="FA"><span> </span>و </span><span dir="ltr">Nemacheilus brandti</span><span> </span><span lang="FA">بیشترین اهمیت را از نظر بوم شناختی داشته و طی این بررسی، 8 گونه برای نخستین بار از مناطق مطالعاتی گزارش می گردد.</span>