تأثیر سطوح مختلف سیلیسیم از منبع سیلیسیک اسید بر بهبود صفات رویشی گیاه دارویی آلوئه ورا Aloe vera L. تحت تنش سرما

Abstract

با توجه به اهمیت عناصر مفیدی همچون سیلیسیم در بهبود مقاومت گیاه به تنش‌های محیطی و زیستی، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در شهرستان هشتگرد گلخانه هیدروپونیک شماره ۲۵۶ اجرا گردید. فاکتورهای آزمایشی عبارت بودند از دما شامل دو دمای oc 4 (دمای تنش) و oc 25 (دمای مناسب)، سطح مصرف کود سیلیسیم از منبع سیلیسیک‌اسید شامل پنج سطح صفر، ۵۰۰، ۱۰۰۰ و1500و ۲۰۰۰ میلی‌گرم بر کیلوگرم و در سه تکرار و مجموعاً 30 گلدان. در این پژوهش فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدان سوپراکسید دیسموتاز و کاتالاز و خصوصیات کیفی گیاه آلوئه ورا شامل غلظت‌های منوز، گلوکومانان، آلوئین و خصوصیات رشد رویشی شامل وزن ژل و برگ گیاه آلوئه ورا اندازه‌گیری شدند. نتایج به‌دست‌آمده پس از اعمال تنش سرمایی، نشان‌ داد که اثر سطوح مصرفی سیلیسیم بر فعالیت آنزیم سوپراکسید دیسموتاز و کاتالاز و گلگونان و منوز در سطح یک درصد معنی‌دار شد. همچنین اثر متقابل سطوح مختلف غلظت سیلیسیم و تنش دمایی بر تمامی ترکیبات در سطح یک درصد معنی‌دار شد. برای صفات رویشی و بیوشیمیایی، بیشترین اثر متقابل در تیمار 2000 میلی‌گرم بر کیلوگرم و دمای شاهد oc 25 و برای آنتی‌اکسیدان‌ها در تیمار 2000 میلی‌گرم بر کیلوگرم اسید سیلیسیک و تنش دمایی oc4 مشاهده شد. بنابراین مصرف سیلیسیم خالص در مقدار 2000 میلی‌گرم بر کیلوگرم می‌تواند اثرات مثبتی بر فعالیت آنزیم‌های آنتی‌اکسیدان و صفات رویشی در دمای نرمال و تأثیر مطلوب‌تری بر صفات بیوشیمیایی در شرایط تنش دمایی داشته باشد. بنابراین می­توان از کود سیلیسیم به‌عنوان یک عنصر مفید و مناسب در افزایش کمیت و کیفیت گیاه آلوئه ورا استفاده کرد.