اثر روش خاکسترزدایی لجن کاغذ بازیافتی بر ترکیبات شیمیایی آن با نگرش پالایش زیستی

Abstract

لجن کارخانه کاغذ، پسماند جامد متشکل از باقیمانده‌های الیاف و خاکستر تولیدشده از فرایندکاغذسازی و خمیرسازی می‌باشدکه در این تحقیق از کارخانه پارس کاغذ نکا واقع در استان مازندران تهیه و بعنوان ماده‌‌اولیه مورد استفاده قرارگرفت تا پتانسیل آن به منظورتولید محصولات با ارزش افزوده بالاتر بر اساس مفهوم پالایش زیستی مورد ارزیابی قرارگیرد. لجن مذکور پس از تعیین ترکیبات شیمیایی موجود در آن به سه روش با استفاده از هوا، دی‌اکسیدکربن و همزن مورد عملیات خاکستر‌زدائی قرار گرفت. سپس ترکیبات شیمیایی موجود در هر لجن خاکستر‌زدائی شده اندازه‌گیری و با داده‌های قبل از تیمار مذکور مقایسه شد. همچنین اکسیدهای معدنی موجود در خاکستر لجن‌ بازیافتی با استفاده از دستگاه طیف‌ سنجی فلورانس اشعه ایکس (XRF‌‌) مورد ارزیابی قرارگرفت. روشهای خاکسترزدائی با CO2، با همزن و با هوا به ترتیب توانسته‌اند به میزان 4/28، 84/61 و 99/70‌درصد میزان خاکستر لجن را کاهش دهند و متناسب با آن میزان سلولز موجود در آن در روش خاکستر‌زدائی با هوا 120درصد در کنار روش همزن (121%) در مقایسه با روش حباب‌های CO2 (64%) افزایش می‌یابد. همچنین روش‌های خاکسترزدائی در حذف اکسیدهای کلسیم تا 13% موفق عمل نموده و اساساً کارائی این روشها در کاهش اکسیدهای کم مقدار زیادتر می‌باشد. قابل ذکر آنکه بخش عمده خاکستر لجن بازیافتی بیشتر بصورت اکسیدهای کلسیم، سیلیسیم، آلومینیوم و منیزیم می‌باشد. نتایج بررسی ترکیبات آلی و معدنی موجود در لجن کاغذ بازیافتی نشان می‌دهد که روش خاکستر‌زدائی با هوا بیشترین کارائی را در حذف خاکستر دارد که می-تواند به عنوان پیش‌تیمار قبل از انجام کلیه فراوریها و به منظور دستیابی به محصولات با ارزش‌افزوده بالاتر در چهارچوب مفهوم پالایش زیستی مورد استفاده قرارگیرد.