شبیه‌سازی پویایی خسارت‌های رفاهی آلودگی ناشی از فعالیت‌های اقتصادی ایران

Abstract

ویژگی اصلی اقتصادی این مطالعه، ایجاد آلودگی در فرایند رشد اقتصادی و تاثیر منفی آن در رفاه جامعه است. بر این اساس هدف اصلی مطالعه حاضر تعیین خسارت رفاه ناشی از آلودگی فعالیت‌های اقتصادی در ایران در چارچوب الگویی پویاست. از اهداف این تحقیق بررسی انتقال تکنولوژی پاک و ترجیحات محیط‌زیستی تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان بر انتشار آلودگی و تاثیر آن در کیفیت محیط‌زیست و رفاه جامعه می‌باشد. به منظور تجزیه و تحلیل الگو عناصر شامل توابع، ‌تولید، نرخ سرمایه فیزیکی و انسانی، ‌انباشت آلودگی، توزیع درآمد و شرایط اولیه، مطلوبیت مصرف‌کننده و رفاه می‌باشد. در این جهت با در نظر گرفتن سال پایه 1390 و به کارگیری مقادیر پارامترهای متناظر با اقتصاد ایران، مسیر متغیرهای آلودگی سرانه و خسارت‌های رفاهی ناشی از آن در یک افق 20 ساله شبیه‌سازی شده است. در این تحقیق متغیر انباشت رفاهی در سناریوهای متفاوت شامل انتشار تکنولوژی پاک، ترجیحات محیط‌زیستی تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان شبیه‌سازی شده‌اند. نتایج بیانگر آن است که میزان آلودگی، انتشار آلودگی و خسارت‌های رفاهی در فعالیت‌های اقتصادی همراه با افزایش تولید افزایش پیدا نموده و نتایج شبیه‌سازی نیز روند افزایش را تایید می‌کند. بر این اساس با ادامه وضعیت فعلی اهداف توسعه پایدار در افق موردنظر قابل دستیابی نخواهد بود. نتایج بیانگر آن است که با اجرای سناریوی افزایش پارامترهای انتشار تکنولوژی پاک و ترجیحات محیط‌زیستی تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان تاثیر معکوس بر میزان آلودگی و انتشار آلودگی و خسارت‌های رفاهی دارد. با اجرای سناریوی انتقال تکنولوژی پاک به 45/0 مقادیر میزان آلودگی و خسارت رفاهی ناشی از آن در سال 1410 به ترتیب 60/44 و 01/0 درصد کاهش پیدا خواهد کرد. با اجرای سناریوی ترجیحات محیط‌زیستی تولیدکنندگان به مقدار 2، مقادیر میزان آلودگی و خسارت‌های رفاهی در سال 1410 به ترتیب به 07/64 و 01/0 درصد کاهش پیدا خواهد کرد. در نهایت با اجرای سناریوی ترجیحات محیط‌زیستی مصرف‌کنندگان خسارت رفاهی ناشی از آلودگی در سال 1410 به 02/0 درصد کاهش پیدا خواهد کرد.