کاهش آلاینده‌های استخر پرورش ماهی با دستگاه فیلتراسیون (مطالعه موردی: رودخانه سرداب)

Abstract

پساب مزارع پرورش ماهی شامل مواد معلق و محلولی است که بر کیفیت آب رودخانه‌ها اثر منفی می‌گذارند. هدف از این پژوهش ساخت فیلتری، برای کاهش آلاینده‌های طرح‌‌های پرورش ماهی است. بدین‌منظور، دستگاه فیلتراسیون متحرک تصفیه‌ آب به صورت اتوماتیک و دستی طراحی و ساخته شد، بدین‌صورت که آب خروجی مزارع پرورش ماهی پس از عبور از صافی چرخان دستگاه ( فیلتر اولیه)، وارد فیلتر ثابت (ثانویه) شده و از موادی همچون ژئوتکستایل، ضایعات کشاورزی و زئولیت عبور کرده تا مواد محلول در آب جذب این عناصر ‌شوند. سپس به منظور ‌بررسی قابلیت دستگاه نسبت به جذب مواد معلق و مواد محلول در آب، دستگاه مربوطه روی خروجی یکی از مزارع پرورش ماهی نصب شده و نمونه‌گیری کیفی آب از ورودی و خروجی دستگاه صورت پذیرفت. در تمامی پارامترهای اندازه‌گیری شده از ورودی و خروجی آب دستگاه فیلتراسیون، غلظت پارامترها در سطح احتمال 1 و 5 درصد از اختلاف معنی‌داری برخوردار بودند که نشان‌دهنده‌ اثر مطلوب فیلتراسیون در تصفیه آب است. بررسی‌های انجام گرفته به منظور کاهش مواد معلق جامد آب خروجی مزارع نشان داد که با عبور دبی مورد نیاز دهانه خروجی به میزان 30 لیتر بر ثانیه، کاهش مواد آلاینده به میزان 48/97 درصد می‌باشد. همچنین به منظور کاهش پارامترهایی مانند نیترات و فسفات، بخش ثابت دستگاه به همراه چند ماده‌ ترکیبی از جمله ژئوتکستایل یک‌لایه، ضایعات کشاورزی و زئولیت به کار برده شد که نتایج جذب نیترات و فسفات پس از گذشت 24 ساعت به ترتیب برابر 38/30 و 86/37 درصد گزارش شد.