تحلیل فضایی زیست‌پذیری محلات شهری مورد مطالعه: منطقه 18 تهران

Abstract

شهر زیست‌پذیر از مفاهیم نوین تبیین‌کننده نظام‌های کنونی شهری است که به‌واسطه‌ تحول در اندیشه‌ها و آرمان‌های‌ جامعه‌ معاصر، جایگاهی بایسته پیدا کرده است. امروزه، برخورداری از ویژگی‌های زیست‌پذیری در شهرها برای رسیدن به توسعه پایدار در جامعه اهمیت فراوانی دارد. هدف این پژوهش بررسی وضیعت زیست‌پذیری در سطح محلات منطقه 18 تهران است. روش تحقیق ارزیابی- مقایسه‌ای باهدف کاربردی است. داده‌ها با استفاده از پرسش‌نامه گردآوری‌شده‌اند که با توجه به جمیعت بالای منطقه موردپژوهش، امکان مطالعه همه جامعه آماری امکان‌پذیر نبوده است. بنابراین، از روش نمونه‌گیری و تعیین حجم با استفاده از فرمول کوکران، تعداد 384 پرسش‌نامه محاسبه و سپس به هر یک از محلات منطقه 18، بر اساس تعداد جمعیت سهمیه متناسب تخصیص داده‌ شده است. شاخص‌های زیست‌پذیری در قالب 6 بعد (اجتماعی، اقتصادی، امکانات و خدمات شهری، مدیریت شهری، محیط‌زیستی و الگوی تاریخی) مورد ارزیابی قرارگرفته و برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از نرم‌افزارهای SPSS, ARCGIS استفاده‌شده است. نتایج تحقیق حاکی از این است که بعد امکانات و خدمات شهری بیشترین تأثیر را در تحلیل فضایی اصل زیست‌پذیری منطقه داشته و همچنین زیست‌پذیری در منطقه مورد مطالعه متوسط به پایین ارزیابی‌شده است. در این میان، محله ولیعصر جنوبی در بالاترین سطح و محله یافت‌آباد در پایین‌ترین سطح از زیست‌پذیری قرار گرفته‌اند.