تبارشناسی زیرگونه های گرگ براساس نشانگرهای میتوکندریایی

Abstract

ساختار ژنتیکی جمعیت گرگ در سطح دنیا تحت تأثیر وقوع تجزیه شدن جمعیت و نوسان‌های جمعیتی در طی دوره‌های یخبندان قرار گرفته است. با توجه به پراکندگی گسترده گرگ در ایران و نیاز به شناسایی دقیق گونه‌ها در برنامه‌های حفاطتی، در این مطالعه جایگاه و روابط زیرگونه‌های احتمالی گرگ در ایران <em>Canis lupus pallipes</em><em>،</em> <em>Canis lupus cubanensis</em> و <em>Canis lupus lupus</em> با سایر زیرگونه‌های موجود در دنیا، بر اساس توالی کامل ژن‌های سیتوکروم b، ناحیه کنترل، ژن ND1 و ژن CO1 دی‌ان‌ای میتوکندری که از نقاط مختلف دنیا در ژن بانک ثبت شده بودند، مورد بررسی قرارگرفت. تباربندی براساس توالی‌های مربوط به هر یک از ژن‌ها انجام شد و هاپلوتیپ‌های مشترک براساس چهار ژن ذکر شده در بالا تعیین شدند و در نهایت شبکه هاپلوتیپی ترسیم گردید. نتایج نشان داد که زیرگونه <em>Canis lupus lupus</em> از هاپلوتیپ‌های قدیمی با پراکندگی بالا در منطقه خاورمیانه و اروپا محسوب می‌شود و با سایر زیرگونه‌های موجود در دنیا ارتباطات پیچیده‌ای دارد. همچنین در تباربندی زیرگونه‌های گرگ ناحیه کنترل و ژن سیتوکروم b نسبت به ژنCO1 و ND1، اختلاف بین هاپلوتیپ‌ها را بهتر نمایان کردند.