بررسی اثرات گرسنگی و تغذیه مجدد بر روی متغیرهای خونی، سرمی و تجزیه تقریبی بدن بچه ‌ماهی آزاد دریای خزر (Salmo trutta caspius)

Abstract

این پژوهش به­ منظور بررسی اثرات دوره­های گرسنگی و تغذیه مجدد بر متغیرهای خونی، سرمی و تجزیه تقریبی بدن در بچه­ماهی ­آزاد دریای­خزر (Salmo trutta caspius) انجام شد. 240 قطعه بچه­ماهی آزاد دریای­خزر به وزن متوسط 63/0±73/13 گرم در تانک­های پلی­اتیلنی300 لیتری نگهداری شدند. غذادهی با جیره تجاری قزل­آلای رنگین­کمان­ دو نوبت در روز در حد سیری انجام شد. آزمایش در 10 هفته با یک تیمار شاهد (بدون گرسنگی) و 3 تیمار گرسنگی که شامل 2، 4 و 6 هفته گرسنگی و بعد 4 هفته تغذیه مجدد بود، با 3 تکرار به انجام رسید. میانگین دما، pH و اکسیژن محلول در آب طی دوره­ی پرورش به­ترتیب 27/0±15/14درجه سانتی‌گراد، 17/0±44/8 و 24/0±34/6 میلی‌گرم در لیتر برآورد شد. نتایج حاصل از اندازه‌گیری فاکتورهای خون افزایش معنی­دار گلبول قرمز در تیمار با 2 هفته گرسنگی (mm3/106×58/0 ±893/0) و افزایش درصد هماتوکریت در تیمار با 6 هفته گرسنگی (%21/3 ± 33/42) را در پایان دوره گرسنگی نشان داد (05/0P<). بیشترین میزان گلبول سفید پس از 10 هفته، مربوط به تیمار 6 هفته گرسنگی با 12/0 ± 2/14 (mm3/103×) و کمترین آن مربوط به تیمار شاهد با 60/0 ± 10 (mm3/103×) بوده است. نتایج حاصل از آنالیز بیوشیمیایی خون نشان داد که کمترین میزان پروتئین تام (mg/dl 88/0 ± 71/1) و گلوکز (mg/dl 44/1 ± 35/41) پس از اعمال گرسنگی با اختلاف معنی­داری در تیمار با 6 هفته گرسنگی وجود داشت (05/0P<). در پایان دوره گرسنگی، میزان پروتئین بدن در تیمار شاهد کمتر از تیمارهای دیگر بود (05/0P<)، اما پس از دو هفته تغذیه مجدد، میزان پروتئین در تیمارهای 2 و 4 هفته گرسنگی با تیمار شاهد تفاوت معنی­داری نشان نداد (05/0P>). به طور کلی می­توان گفت ماهی آزاد دریای خزر می­تواند گرسنگی تا مدت زمان 2 هفته را بدون تاثیر منفی بر فاکتورهای خونی و بیوشیمیایی سرم و تا 4 هفته بر تجزیه تقریبی بدن تحمل کند.