بررسی اثر بیهوش کنندگی عصاره‌های آبی و الکلی تنباکو (Nicotiana tabacum) بر ماهی قزل‌آلای رنگین کمان (Oncorhynchus mykiss)

Abstract

هدف اصلی از بیهوش‌کردن ماهی قزل‌آلا کاهش تحرک و کم کردن استرس ناشی از دستکاری به منظور تکثیر مصنوعی و نیز تسهیل عملیاتی مانند نشان‌گذاری، زیست سنجی، رقم بندی، معاینه و نمونه‌برداری می‌باشد. در تحقیق حاضر از عصاره‌های آبی و الکلی گیاه تنباکو (Nicotiana tabacum) برای بیهوش کودن ماهی قزل‌آلای رنگین کمان (Oncohrynchus mykiss) در 3 گروه وزنی بچه ماهی (کوچکتر از 80 گرم)، پرواری (حدود 200 گرم) و مولد (بزرگتر از 1500 گرم) مورد استفاده قرار گرفت که غلظت موثر تنباکو در عصاره آبی در تیمارهای 200 ، 400 ، 800 و 1600 میلی‌گرم در لیتر آب و غلظت مؤثر عصاره الکلی تنباکو در تیمارهای 7/0، 1 ، 7/1 و 5/3 میلی لیتر در یک لیتر آب مورد آزمایش قرار گرفت. به طور کلی می توان گفت عصاره تنباکو قزل‌آلا را در کمتر از 3 دقیقه بیهوش می‌کند و بازگشت از بیهوشی کمتر از 5 دقیقه طول می‌کشد. با توجه به مدت بیهوشی، زمان بازگشت از بیهوشی و آرامش ماهی در زمان بیهوشی، عصاره آبی در مقایسه با عصاره الکلی بیهوشی آرامتری را در ماهی قزل آلا اعمال می‌کند و غلظت‌های 200 تا 800 میلی‌گرم در لیتر عصاره آبی عملکرد موفق تری را دارا بودند. همچنین با توجه به ارتباط معنی داری که بین غلظت و شدت بیهوشی ومدت زمان ریکاوری وجود دارد. می‌توان از غلظت‌های پایین‌تر عصاره تنباکو برای آرام کردن ماهی برای حمل و نقل استفاده کرد.