تأثیر تیمارهای زیستی و عناصر غذایی بر پاسخ‌های مورفو-فیزیولوژیکی و جذب عناصر در گیاه گوجه‌فرنگی (Lycopersicon esculentum Mill)

Abstract

به­‌منظور بررسی تأثیر تیمارهای زیستی و عناصر غذایی بر خصوصیات رشدی و جذب عناصر غذایی در گیا­ه گوجه­فرنگی، آزمایشی در شرایط گلخانه و در قالب طرح کاملاً تصادفی به­‌صورت فاکتوریل انجام شد. تیمارها شامل: شاهد (F0)، عرف مصرف کود توسط کشاورز (F1)، سطح بهینه عناصر بر اساس آزمون خاک (F2)، کود تجاری محرک رشد ریشه (F3)، سطح بهینه عناصر + مصرف نیتروژن، فسفر، روی و سیلیسیم به میزان دو برابر توصیه (F4) و کودهای زیستی: شاهد (BF0)، PGPR (BF1)، مایکوریز آربسکولار (BF2)، ورمی­کمپوست (BF3) و بسته زیستی (BF4) بود. نتایج نشان داد که اثر متقابل تیمارها فقط بر وزن خشک اندام هوایی معنی­دار بود. کاربرد F4-BF4 و F2-BF4 وزن خشک اندام هوایی را به ترتیب %122 و %121 نسبت به شاهد (F0-BF0) افزایش داد. کاربرد BF4، مساحت سطح برگ را %55 و کاربرد F4، شاخص کلروفیل برگ (SPAD) را %29 نسبت به شاهد افزایش داد و بهترین تیمارها در افزایش این صفات بودند. در بین تیمارهای زیستی کاربرد BF4 میزان جذب عناصر نیتروژن، فسفر، پتاسیم و سیلیسیم در اندام هوایی را به ترتیب %4/108، %7/224، %6/115 و %3/226 و در بین تیمارهای شیمیایی مصرف F4 جذب این عناصر را به ترتیب %7/58، %9/14، %1/25 و %158 نسبت به شاهد افزایش داد. نتایج این تحقیق نشان ­داد که در خاک‎های با pH نسبتاً بالا، با مصرف سطح بهینه عناصر غذایی و حتی سطوح بالاتر از آن همراه با کود ورمی­کمپوست می­توان رشد و جذب عناصر غذایی را در گیاه گوجه­فرنگی به ‌طور مؤثری بهبود بخشید.